Bài viết này trích từ podcast ETHTAO của cộng đồng hệ sinh thái Ethereum: "ETHTAO: Ethereum có bị trừng phạt quá mức không? Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn tham gia Quỹ? 》Đã dịch. ETH là một cộng đồng Ethereum do một nhóm Ethereum OG đầu tiên của Trung Quốc cùng xây dựng. Cộng đồng này cam kết truyền bá văn hóa Ethereum đến cộng đồng nói tiếng Trung và sử dụng công nghệ để tham gia xây dựng hệ sinh thái Ethereum.
<Khách mời đối thoại>
Fatbro: Một doanh nhân nối tiếp trong hệ sinh thái Ethereum , có kinh nghiệm trong khai thác Bitcoin và xây dựng hệ sinh thái EOS
Pan Zhixiong: Nhà nghiên cứu blockchain cấp cao, tập trung vào sự phát triển của công nghệ Ethereum
Trong tập đầu tiên của podcast ETHTAO, hai cựu chiến binh của hệ sinh thái Ethereum, Fatbro và Pan Zhixiong, đã thảo luận độ sâuvề quá khứ, hiện tại và tương lai của Ethereum . Bắt đầu từ kinh nghiệm của họ khi bước vào ngành, họ đã mở rộng sang nhiều chủ đề nóng như giá trị của Ethereum, sự cạnh tranh trên thị trường, phát triển công nghệ và định giá hệ sinh thái.
Kết nối Ethereum: Từ khai thác đến làn sóng DeFi
Fatbro : Xin chào Giáo sư Pan, rất vui khi được trò chuyện với ông Ethereum trong tập đầu tiên của podcast ETHTAO. ETHTAO, được đặt tên theo từ tiếng Trung có nghĩa là “Đạo”, không chỉ là DAO của thế giới blockchain mà còn thể hiện khái niệm truyền thống của Trung Quốc là “cai trị bằng cách không làm gì cả”. Chúng tôi hy vọng có thể giúp bạn dễ dàng thảo luận về mọi khía cạnh của Ethereum. Giáo sư Pan rất am hiểu về Ethereum và rất vinh dự khi được nói chuyện với ông. Bạn đến với thế giới Ethereum như thế nào?
Pan Zhixiong : Tôi biết đến Bitcoin từ năm 2011, nhưng tôi thực sự dành hết tâm huyết cho Ethereum vào những ngày đầu của ICO năm 2017. Vào thời điểm đó, các dự án phi tập trung như Brave đã phát hành token trên nền tảng Ethereum và cũng có những nỗ lực tạo ra VPN phi tập trung và phần mềm trò chuyện. Đồng thời, chuỗi công khai mới như EOS cũng đã bắt đầu được khám phá. Mùa hè DeFi năm 2020 thực sự đã khiến Ethereum được biết đến rộng rãi và có tác động đến thế giới truyền thống. Tôi đã theo dõi các dự án DeFi ban đầu như MakerDAO, Uniswap và Curve và có được hiểu biết sâu sắc về hệ sinh thái này. Fatbro, chắc hẳn anh cũng tham gia vào chuyện đó.
Fatbro : Lần đầu tiên tôi tiếp xúc với khai thác Bitcoin , tôi thấy nó thú vị nhưng không có gì mới mẻ, vì vậy tôi chỉ tham gia vào lĩnh vực này vào năm 2012 hoặc 2013. Năm 2017, tôi quay lại ngành này vì EOS. Tôi cảm thấy blockchain có thể làm được điều gì đó khác biệt nên tôi đã cống hiến hết mình cho việc xây dựng EOS. Tuy nhiên, chúng tôi thất vọng vì sự không hành động của Block.one. Nếu họ hành động khác đi vào thời điểm đó, Solana sẽ không cần phải thách thức địa vị Ethereum ngày nay. Khi EOS mất niềm tin, tôi đã xem xét lại cơ sở hạ tầng nào có thể hỗ trợ ứng dụng tốt hơn, cung cấp phi tập trung và bảo mật.
Sau DeFi Summer, tôi quay trở lại cộng đồng Ethereum với tư cách là Nhà xây dựng và làm việc trên một số dự án công cụ và dịch vụ. Tôi có mối quan hệ vừa yêu vừa ghét với Ethereum. Ethereum dường như vẫn chưa tìm được điểm tăng trưởng mới trong chu kỳ này và cơn sốt DeFi Summer và NFT Summer vẫn chưa xuất hiện trở lại. Ngay cả với điểm nóng như RWA, nó cũng đang dần rời xa cộng đồng Ethereum truyền thống và giống như một vũ trụ song song. Sự nghi ngờ của cộng đồng về Ethereum cũng được phản ánh vào giá và nhiều bên tham gia dự án đã chuyển sang Solana hoặc Chuỗi khác. Tôi muốn hỏi ông Pan, các nhà phát triển dự án trong hệ sinh thái Ethereum nên gắn bó với Ethereum hay triển khai sang các hệ sinh thái khác để tồn tại?
Giá trị của Ethereum: đầu tiên là phi tập trung
Pan Zhixiong : Tất nhiên, điều này liên quan đến câu hỏi cốt lõi: Giá trị của Ethereum là gì?
Solana rất khác so với Ethereum. Solana đang tích cực hỗ trợ các nhà phát triển và xây dựng hệ sinh thái, hoàn toàn khác với Block.one. Về một số mặt, nó vượt xa EOS và có động cơ kinh doanh rõ ràng. Meme về Solana đã rất phổ biến trong hai năm qua, trong khi inscription trên mạng Bitcoin lại nhận được nhiều sự chú ý hơn trong những năm trước.
Điều này phụ thuộc vào giá trị của chính giao thức và cách nó phù hợp với tình huống ứng dụng. Meme và ứng dụng dành cho người tiêu dùng thường không yêu cầu phi tập trung hoặc bảo mật mạnh mẽ. Lúc này, phí Gas cao và trải nghiệm người dùng kém Ethereum trở thành bất lợi. Tất nhiên, hình thức ví có thể được cải thiện trong tương lai. Nhưng hiện tại, các ứng dụng nên lựa chọn hệ sinh thái phù hợp nhất với sự phát triển của mình, vì "nền tảng" của chuỗi công khai là khác nhau.
Ethereum, bao gồm cả Vitalik, mặc dù không quá nhạy cảm với tầng ứng dụng, nhưng anh đã truyền tải rõ ràng các giá trị phi tập trung của Ethereum tới cộng đồng. Quỹ Ethereum đã tài trợ cho nhiều máy trạm và thúc đẩy phi tập trung bằng mọi giá, hoàn toàn khác với lộ trình của chuỗi công khai khác. Nếu bạn quan tâm đến phi tập trung, quyền tự quản và khả năng chống lại quy định, thì thứ duy nhất ngoài Bitcoin có thể thực sự đáp ứng được những thách thức này Ethereum. Solana xem xét vấn đề này nhiều hơn từ góc nhìn của Phố Wall hoặc thị trường Hoa Kỳ, và tính ổn định của nó đối với khách hàng và khả máy trạm vẫn cần được xác minh. Nhưng đối với Meme hoặc các ứng dụng tiêu dùng, Solana thực sự phù hợp hơn. Các nhà phát triển không cần phải bị hạn chế và có thể thử nhiều nền tảng khác nhau vì sự khác biệt cơ bản sẽ thu hút nhiều người dùng khác nhau.
Nhân vật và thách thức của Quỹ Ethereum : Thiếu “Bộ phận tiếp thị”?
Fatbro : Vitalik đã từng viết về "tính hợp pháp phi tập trung". Điều này có quan trọng cho việc phát triển ứng dụng không? Nhiều bên tham gia dự án đang phải đối mặt với những quyết định sống còn. Ở giai đoạn này khi dân số crypto sắp bùng nổ trên diện rộng, chúng ta cần suy nghĩ về cách Ethereum có thể nắm bắt cơ hội. Hiện nay, hiệu suất và tính bảo mật của một số Layer2 có thể so sánh với Solana và Chuỗi cơ sở cũng chứng kiến sự bùng nổ của các đồng Meme, nhưng có vẻ như không bền vững. Điều này khiến tôi suy nghĩ: Liệu hệ sinh thái Ethereum có thiếu “bộ phận tiếp thị” không? Có cần thiết phải có đội ngũ như Solana để đo lường giá trị của Chuỗi bằng các KPI như số lượng người dùng hoạt động hàng ngày và số lượng đăng ký ví không?
Quỹ Ethereum vẫn là một tổ chức phi lợi nhuận hoạt động theo viễn cảnh mong đợi kỹ thuật. Mặc dù gần đây đã có một số điều chỉnh nhưng tôi không biết cụ thể. Ông Pan, ông có biết rằng Ethereum Foundation cũng có các KPI tương tự như các công ty không? Nói cách khác, làm sao họ có thể thu hút người dùng hiệu quả như Solana?
Pan Zhixiong : Ethereum Foundation là một tổ chức phi lợi nhuận và tôi biết rất ít về hoạt động nội bộ của tổ chức này, nhưng gần đây họ đã dần tiết lộ một số điều chỉnh lớn. Chúng tôi không biết nhiều về Quỹ Solana và cơ cấu tổ chức của tổ chức này, nhưng chúng tôi đã thấy những quảng cáo thương mại chất lượng cao trên Twitter, có thể được đội ngũ cốt cán hoặc các tổ chức trực thuộc quảng bá.
Theo Vitalik, kiến trúc tổng thể của Ethereum Foundation không nên ảnh hưởng quá nhiều đến quá trình phát triển của lớp ứng dụng. Mặc dù Sách trắng có đề cập đến các kịch bản ứng dụng như DAO, nhưng nguồn quỹ của quỹ chủ yếu được đầu tư vào nghiên cứu, chẳng hạn như ZK, phát triển máy trạm, khám phá Ethereum 3.0 và nghiên cứu mật mã, chiếm chiếm tỷ lệ lớn trong tổng nguồn quỹ. Có rất ít sự trợ giúp trực tiếp cho các nhà phát triển ứng dụng và việc phát triển ứng dụng chủ yếu dựa vào nguồn tài chính của công ty thương mại L2 hoặc nguồn tài chính từ hàng hóa công cộng như Gitcoin. Điều này liên quan đến khái niệm thiết kế ban đầu của Ethereum. Đây không phải là một dự án tập trung vào ứng dụng. Ngay cả ICO, phát hành token và thậm chí là DeFi bùng nổ sau đó, tôi không cho rằng chúng là những gì Vitalik thực sự thích.
Sự thành công của EVM và giá trị của lớp đồng thuận Ethereum
Fatbro : Ethereum đã đầu tư rất nhiều vào việc xây dựng cơ sở hạ tầng cơ bản và tuân thủ khái niệm mã nguồn mở . Những công nghệ này đã phục vụ cho toàn bộ ngành công nghiệp. Tôi muốn hỏi một cách thẳng thắn: Nếu mạng lưới ETH không còn tồn tại trong tương lai, nhưng đội ngũ được Ethereum Foundation tài trợ đã có những đóng góp quan trọng cho xã hội loài người, bạn có cho rằng Ethereum là một thành công không?
Pan Zhixiong : Tôi cho rằng Ethereum đã thành công. Mặc dù EVM có phần "khó hiểu" vì không tính đến các kịch bản mã thông báo trong thiết kế ban đầu, nhưng nó vẫn đang được tối ưu hóa, chẳng hạn như EVM song song . EVM có thể trở thành tiêu chuẩn thống nhất của ngành Ethereum Foundation vẫn có tiếng nói của mình khi bổ sung thêm các tính năng mới vào mọi nâng cấp EVM lớn. Ngay cả khi Ethereum không phải là Lớp 1 lớn nhất, việc kiểm soát tiêu chuẩn EVM mang lại cho nó sức ảnh hưởng và giá trị to lớn đối với ngành.
Fatbro : Điều này làm tôi nhớ đến lịch sử Internet, khi TCP/IP, vốn không có kiến trúc kỹ thuật tốt nhất, lại trở nên phổ biến. Sự thành công của EVM nằm ở lắng đọng thời gian và số tiền lắng đọng tối đa . Nhiều hợp đồng thông minh đã vượt qua được thử thách của thời gian và tiền bạc, điều mà các hệ sinh thái khác không thể sánh kịp. Kể cả là một lập trình viên vô danh, chỉ cần họ fork mã Uniswap sang Layer2 thì người dùng vẫn sẽ mạnh dạn sử dụng. Đây là giá trị của việc truyền tải sự tin cậy EVM .
Phan Chí Hùng : Tôi xin nói thêm một điểm nữa: vấn đề rà soát giao dịch . Ethereum tách lớp đồng thuận và lớp thực thi, đồng thời có kế hoạch giới thiệu khái niệm Danh sách bao gồm trong tương lai để triển khai chức năng kiểm duyệt chống giao dịch trực tiếp trong lớp đồng thuận. Theo cách này, khả năng chống kiểm duyệt không còn phụ thuộc vào lớp thực thi nữa và ít có khả năng bị tấn công hơn. Cơ chế của nó có thể là giới thiệu nhân vật Includer để đảm bảo rằng nút phải bao gồm một số giao dịch nhất định theo các quy tắc để ngăn chặn kiểm duyệt. Nếu được triển khai trong 1-2 năm tới, Ethereum sẽ đi trước chuỗi công khai khác về mặt này. Chuỗi công khai khác có thể chưa đủ động lực vào thời điểm hiện tại, nhưng điều này sẽ mang lại giá trị to lớn cho hệ sinh thái Ethereum DeFi.
Fatbro : Nói cách khác, nếu OFAC trừng phạt một địa chỉ trên Solana, khả năng địa chỉ đó bị nút đưa vào danh sách đen sẽ lớn hơn nhiều Ethereum.
Pan Zhixiong : Về lý thuyết, khi nút tăng lên trong tương lai, việc kiểm duyệt có thể trở nên thuận tiện hơn. Ethereum đang cố gắng đạt được phi tập trung về mặt vật lý càng nhiều càng tốt. Mặc dù Solana có nhiều nút nhưng vẫn chưa đạt đến cấp độ đó và dễ bị kiểm duyệt.
Sự mở rộng và cạnh tranh thị trường của Ethereum: sự thỏa hiệp của EIP-1559
Fatbro : EVM đã thành công và sẽ tiếp tục thành công. Giá trị của Ethereum nằm ở lớp đồng thuận , cung cấp kết quả bảo mật bằng cách thúc đẩy tính phi tập trung. Tôi tự hỏi, chuỗi công khai khác chi lượng lớn token khích lệ người xác thực. Liệu trong tương lai việc chuyển giao sự đồng thuận cho lớp đồng thuận Ethereum có hiệu quả hơn về mặt chi phí không?
Phan Chí Hùng : Tôi đã nghiên cứu vấn đề này. Theo quan điểm lợi ích thương mại, chuỗi công khai cũng là khoản trợ cấp cho cơ sở hạ tầng nút. Nếu chi phí quá cao, mạng lưới sẽ không có lợi nhuận. Ngược lại, nếu khối lượng giao dịch trên mạng đủ lớn và thu nhập thuế có thể trang trải chi phí, mạng lưới sẽ không có động lực để dựa vào lớp đồng thuận Ethereum . Solana có khối lượng giao dịch khổng lồ và quy mô thu nhập của nó phải vượt quá chi phí phần cứng, vì vậy nó chắc chắn không có động lực. Ethereum cũng đã đạt tới mức này. Nhưng liệu thu nhập chuỗi công khai khác có giảm trong tương lai không?
Pan Zhixiong : Thu nhập chuỗi công khai được định nghĩa như thế nào? Theo tôi, tỷ lệ lạm phát của Solana vẫn còn khá cao.
Pan Zhixiong : Gần đây, cộng đồng Solana đã bỏ phiếu để hạ tỷ lệ phát hành nhưng kết quả không được thông qua. Khi phân tích những người nắm giữ tiền xu, người ta thấy rằng nhà đầu tư bán lẻ hy vọng sẽ duy trì mức phát hành cao để đạt được lợi nhuận cao hơn. Điều này cho thấy nhiều người dân trong cộng đồng quan tâm đến việc tăng mức phát hành và cần tính toán rõ ràng. Mặc dù số liệu chính xác không rõ ràng, nhưng có thể tính toán được mô hình doanh thu và chi tiêu cơ bản bằng cách tính đến số lượng nút và thu nhập. Nhưng nếu xét đến phi tập trung thì liệu có cần thêm trợ cấp hay không lại là một vấn đề khác.
Fatbro : Sau khi triển khai EIP-1559, Ethereum bước vào giai đoạn giảm phát, phí Gas ổn định và cộng đồng nhìn chung lạc quan. Nhưng hiện tại Ethereum tiếp tục mở rộng Lớp 1 và trợ cấp cho Layer 2, và nâng cấp Pectra sẽ tăng dung lượng khối, điều này sẽ "phá hủy" tình trạng giảm phát ở một mức độ nào đó. Dưới áp lực cạnh tranh từ phí Gas cao, Ethereum buộc phải tăng nguồn cung. Về cơ bản, đây là sự lựa chọn thực dụng trong bối cảnh cạnh tranh thị trường .
Pan Zhixiong : Tôi nghĩ cạnh tranh là một yếu tố quan trọng. Ethereum cũng đang cân nhắc tăng Giới hạn Gas cho máy trạm , cũng như tăng Giới hạn Gas khối và tăng số lượng khối, tất cả đều dựa trên khả năng của phần cứng và nhu cầu của thị trường. Không giống như trước đây độc quyền, Ethereum hiện phải chủ động tối ưu hóa trải nghiệm sản phẩm của mình để thích ứng với sự cạnh tranh.
Fatbro : Theo trải nghiệm thực tế, chi phí của Ethereum Layer 1 không đắt, và Layer2 thậm chí còn thấp hơn. Đối với người dùng lớn và tài chính, tính bảo mật, dung lượng mạng và lựa chọn giao thức đều rất đầy đủ. Trong khi đó, hệ sinh thái DeFi của Solana vẫn còn chưa đủ mạnh. Ethereum cung cấp cơ sở hạ tầng dịch vụ tài chính hoàn thiện hơn.
Tiếp tục chủ đề trước, có thêm hai nâng cấp liên quan đến EIP-1559 trên lộ trình của Ethereum Foundation: điều chỉnh các thông số thời gian để phí Gas tăng nhanh hơn; và PDS (công bằng MEV), hấp thụ và đốt một phần hợp lý của MEV. Đây là những cuộc khám phá về phương pháp đánh thuế hệ thống mới, nhưng cốt lõi vẫn là nhu cầu của ngành và phát triển ứng dụng trên Chuỗi.
Hướng đi tương lai của Layer2 : điểm tăng trưởng tiếp theo dựa trên Rollup và Ethereum
Fatbro : Một số người nói Bitcoin là vàng và Ethereum là dầu. Nền tảng công nghệ của Ethereum , sự chấp nhận của cộng đồng và các kịch bản ứng dụng mà ETH có thể thâm nhập có thể quan trọng hơn EIP-1559. Tất cả các Token Gas Layer2 về cơ bản đều sử dụng ETH. Hiện nay một số Layer2 được trợ cấp và một số Layer2 lại có lợi nhuận rất cao. Tuy nhiên, Layer2 và Lớp 1 là hoàn cảnh thực thi độc lập và Lớp 1 không thể ép buộc Lớp 2. Trong tương lai, có thể có một lớp giao thức yêu cầu Layer2 phải trả thuế khi sử dụng không gian khối. Vitalik đã đề xuất lời kêu gọi cho Layer2 Alignment . Liệu đây có phải là giải pháp khả thi hay chỉ là viễn cảnh mong đợi đẹp?
Phan Chí Hùng : Tôi rất quan tâm tới vấn đề này. Hiện tại một số Layer2 không sử dụng Ethereum DA, nếu họ chuyển sang lưu trữ dữ liệu rẻ hơn, chi phí sẽ giảm đáng kể. Khi Layer2 đủ lớn, đạt tới một phần mười hệ sinh thái Ethereum hoặc thậm chí cao hơn, liệu nó có động lực để "rời đi" hay chọn nơi có "thuế" thấp hơn không? Theo quan điểm logic kinh doanh, điều này là khả thi nếu công nghệ có thể được chuyển đổi liền mạch. Nhưng điểm quan trọng là: chúng ta sử dụng Ethereum để làm gì? Nếu mục đích chỉ là lưu trữ dữ liệu, các giải pháp khác cũng có thể được triển khai. Nếu bạn muốn người dùng hiểu các giá trị của Ethereum, chẳng hạn như khả năng chống kiểm duyệt, phi tập trung và bảo mật, thì câu chuyện này sẽ củng cố lòng trung thành. Nếu không có những hỗ trợ giá trị sâu sắc này, việc di chuyển Layer2 sẽ trở nên dễ dàng.
Fatbro : Tôi nghĩ chúng ta có thể cảm nhận được bầu không khí và tính khí của chuỗi công khai, điều này phần lớn quyết định tính hợp pháp và hành vi của họ. Ví dụ, OP khá "halal".
Pan Zhixiong : Các dự án OP Stack (như Optimism) và các ứng dụng cốt lõi như Uniswap về cơ bản là "con trai" của hệ sinh thái Ethereum và khó có thể tự ý rời đi. Thật khó để nói về các dự án khác vì những cân nhắc về mặt thương mại thường được ưu tiên hơn.
Fatbro : Tôi nhận thấy rằng Ethereum Foundation và Justin Drake gần đây đang thúc đẩy hướng Based Rollup/Native Rollup . Đội ngũ như Puffer và Taiko đang phát triển nhanh chóng. Layer2 rõ ràng có mô hình lợi nhuận, vậy tại sao nó phải nâng cấp theo hướng này? Tôi nghĩ có hai lợi ích: thứ nhất, cơ chế xác nhận trước cho phép rút tiền nhanh hơn; Thứ hai, nó có tính hợp pháp hơn và phù hợp hơn với Ethereum.
Pan Zhixiong : Tất cả đều nhấn mạnh vào bảo mật Lớp 1 được chia sẻ và hệ thống xác thực nút. Logic này hợp lệ, Layer2 không cần điều này. Nhưng một khi các tiêu chuẩn này được đưa ra, sẽ không còn sự khác biệt cơ bản nào giữa Layer2 khác và sự khác biệt duy nhất có thể nằm ở cách triển khai Client.
Fatbro : Giải pháp này không bắt buộc ở cấp độ giao thức nhưng được xem xét theo góc độ triển khai kỹ thuật, có tính đến tính phi tập trung, bảo mật và trải nghiệm của người dùng. Lớp 1 Ethereum đã được mở rộng. Tại Hội nghị Devcon Bangkok, khái niệm Beam Chain đã được đề xuất lớp đồng thuận và Single Slot Finality cũng cho thấy Ethereum vẫn chưa từ bỏ việc mở rộng lớp đầu tiên. Vitalik gần đây đã viết một bài báo có tựa đề "Tại sao phải mở rộng lớp đầu tiên", đề xuất một viễn cảnh mong đợi việc đảm bảo có đủ không gian trên lớp đầu tiên khi Layer2 buộc phải rút tiền. Vậy, liệu việc mở rộng lớp đầu tiên, sự phổ biến của EVM và ZK song song có làm cho lớp đầu tiên Ethereum trở nên phi tập trung hơn và TPS cao hơn không?
Pan Zhixiong : Vitalik chắc chắn sẽ nói "Không", anh ấy vẫn cần sự hỗ trợ của Layer2. Các tính năng mới và công việc phát triển trên Layer1 vẫn đang được tiến hành, cho thấy tăng trưởng tuyến tính. Nhưng Layer2 cho phép thông lượng Ethereum tăng lên theo cấp số nhân. Do đó, Layer2 Ethereum. Chỉ có điều số lượng Layer2 quá lớn và phân tán, dẫn đến tình trạng phân mảnh tài sản và thanh khoản. Liệu Layer2 có giảm thiểu việc sáp nhập, tập trung thanh khoản và giải quyết các vấn đề trải nghiệm người dùng trong tương lai không?
Fatbro : Đúng vậy, trong vài năm trở lại đây, sự cạnh tranh Layer2 đã trở nên đồng nhất và tất cả đều tương thích với EVM nói chung, dẫn đến không có thay đổi cơ bản nào trong các ứng dụng. Việc tập hợp tất cả tiền vào một Chuỗi sẽ hiệu quả hơn và sự bùng nổ meme của Solana cũng được hưởng lợi từ sự tập trung chú ý.
Vậy, dựa trên những tiền đề này, chúng ta định giá tài sản ETH như thế nào? Trong quá khứ, đã có nền tảng của giảm phát và Tiền siêu âm. Hiện tại hệ sinh thái Ethereum bao gồm ETH cộng với nhiều token Layer2. ETH trợ cấp cho Layer2 về mặt công nghệ và không gian khối, và thực sự trợ cấp cho token Layer2 về mặt giá trị token . Chúng ta có nên định giá lại ETH không? Bạn ứng xử vấn đề này thế nào trong ngắn hạn/dài hạn?
Phan Chí Hùng : Cái này vượt quá khả năng hiểu biết của tôi một chút. Nhưng chúng ta có thể so sánh nó với Ethereum, có giá trị gần bằng các công ty có quy mô như Alibaba, bằng cách xem xét số lượng ứng dụng và nhà phát triển mà nó lưu trữ. Ethereum trải qua những điều chỉnh lớn hàng năm.
Fatbro : Ethereum đã đầu tư rất nhiều vào việc xây dựng cơ sở hạ tầng và mở rộng năng lực của Layer2, về cơ bản là để thu hút nhiều người dùng hơn. Nhưng chu kỳ này không chứng kiến sự bùng nổ về khối lượng giao dịch hay hoạt động việc kinh doanh mới. Trong vài năm trở lại đây, tình trạng tắc nghẽn khối thường dẫn đến phí Gas cao, nhưng mặc dù Meme bùng nổ trong chu kỳ này, điều đó lại không xảy ra ở Ethereum. Ethereum đã có nhiều bước tiến triển, bạn nghĩ điểm tăng trưởng tiếp theo sẽ là gì? Hay bạn có một "ánh trăng trắng" trong tim mà bạn hy vọng có thể tạo nên bước đột phá trên Ethereum?
Pan Zhixiong : Tôi quan tâm đến các tình huống ứng dụng sau đây liên quan đến hàng trăm triệu người dùng:
Đầu tiên là stablecoin . Tôi đặc biệt mong muốn có những loại tiền tệ dựa trên thuật toán, được thế chấp một phần hoặc toàn bộ, và không gắn với đồng đô la Mỹ hoặc bất kỳ giá trị đơn lẻ nào. Mặc dù chưa có trường hợp nào thành công hoàn toàn trong hơn năm năm qua, chúng tôi đã mở ra cánh cửa này bắt đầu từ Basis. Tôi mong đợi nhiều nỗ lực hơn nữa, chẳng hạn như RAI, sử dụng Ethereum nguyên chất làm tài sản thế chấp và loại bỏ tính biến động Ethereum.
Thứ hai là xã hội . Tôi đã tham gia ICO của Status vào năm 2017 và tôi thực sự thích nỗ lực của Farcaster, điều này đặc biệt có giá trị. Nhưng hiệu ứng mạng xã hội quá mạnh và rất khó để giành được người dùng từ Twitter, WhatsApp và WeChat. Chúng ta cần tìm ra những kịch bản kỳ diệu cho phép mọi người liên tục di chuyển các mối quan hệ xã hội để đạt tới quy mô người dùng lên tới hàng trăm triệu người.
Fatbro : Tôi nghĩ có một điều mà có thể mọi người chưa thấy, đó là Ethereum đã tạo ra rất nhiều tài sản RWA , bao gồm các trái phiếu cho vay tiêu dùng của Hoa Kỳ, v.v., được đúc vào mạng lưới Ethereum. Vì lý do tuân thủ, các gói tài sản này vẫn chưa được kết nối với ứng dụng Ethereum OG và mỗi gói hoạt động độc lập. Tôi mong chờ đến ngày tôi có thể thế chấp Ethereum để mua Long đòn bẩy 50 lần hoặc sử dụng tài sản RWA làm tài sản thế chấp long Ethereum . Loại sản phẩm này sẽ kết nối chặt chẽ thế giới thực và thế giới tiền điện tử, và các sản phẩm tài chính truyền thống cũng sẽ có cách chơi mới nhờ sàn giao dịch mới Ethereum . Đã có những dấu hiệu cho thấy điều này, và có lẽ chúng ta có thể thử sau khi luật pháp và quy định bị phá vỡ.
Ngoài ra, việc thanh toán cũng rất quan trọng và thường gắn chặt với tương tác xã hội. Stablecoin là giải pháp thanh toán lớn nhất trong ngành của chúng tôi và USDT và USDC đã phá vỡ vòng tròn này. Gần đây, mặc dù thị trường altcoin đang trì trệ, nhưng stablecoin vẫn tiếp tục đổ vào. Điều này có nghĩa là stablecoin không chỉ được sử dụng trong cộng đồng tiền điện tử mà còn được sử dụng cho thương mại Nga, thanh toán xuất nhập khẩu Yiwu hoặc làm thanh toán tiền lương ở một số quốc gia nơi tiền pháp định đã sụp đổ. Đây là kịch bản ứng dụng Bankless và tôi rất mong chờ nó.
Tuy nhiên, tôi chưa bao giờ dự đoán được lần đợt bùng nổ Ethereum . Mặc dù một số người đã nói về DeFi trước DeFi Summer, nhưng không ai ngờ rằng nó lại có quy mô lớn đến vậy. Khai thác thanh khoản Compound chính là động lực.
Hôm nay là ngày 2 tháng 4 và nâng cấp Pectra sẽ ra mắt vào tháng này hoặc đầu tháng sau. Có một số điểm nổi bật: EIP-7702 giới thiệu địa chỉ EOA "hợp đồng thông minh", đơn giản hóa Trừu tượng hóa tài khoản và dự kiến sẽ cải thiện đáng kể trải nghiệm người dùng ví và quy trình tích hợp.
Nhưng tôi không hiểu rõ tại sao chúng ta nên tiếp tục thêm khối và mở rộng dung lượng vào thời điểm này. Ông Pan, theo ông thì cần nâng cấp những gì lần nâng cấp Ethereum ? Cơ chế ra quyết định hiện tại này có hợp lý không? Có cách nào tốt hơn để thu hút cộng đồng tham gia nhiều hơn không?
Quyết định nâng cấp Ethereum : sự đánh đổi phi tập trung và hiệu quả
Cô giáo Pan : Câu hỏi này cần được xem xét từ hai khía cạnh. Trước tiên tôi xin giới thiệu bối cảnh nâng cấp Pectra. Mặc dù nâng cấp lần giới thiệu các tối ưu hóa như EIP-7702 và BLS12-381, nhưng vẫn xảy ra sự cố nghiêm trọng mạng thử nghiệm: tất cả máy trạm đều sử dụng sai cài đặt mainnet, khiến mạng thử nghiệm fork và quá trình khôi phục mất nhiều thời gian. Nâng cấp Pectra dự kiến ra mắt sớm nhất vào cuối tháng 4 hoặc thậm chí đầu tháng 5. Điều này làm lộ ra một số lo ngại về cơ chế phát triển Ethereum .
Đội ngũ phát triển Ethereum và việc thiết lập thứ tự ưu tiên đều mang cả tính tích cực và tiêu cực. Điểm tốt là họ luôn đặt sự phi tập trung lên hàng đầu. Ví dụ, nâng cấp Glamsterdam sau Pectra sẽ xem xét kết hợp EOF và PeerDAS để cải thiện phi tập trung của lớp DA Ethereum . Lộ trình của Ethereum và các bản cập nhật của Vitalik rất minh bạch và bạn có thể thấy tiến trình của các bản phát hành khác nhau.
Nhưng có sự khác biệt giữa nhận thức của người dùng và nhà phát triển. Nhiều tính năng được xác định bởi đội ngũ Khách hàng, Vitalik thiết lập khuôn khổ và sau đó các nhà phát triển sắp xếp các kế hoạch. Nếu hệ sinh thái cần AA hoặc mở rộng gấp, và Ethereum không thể đáp ứng kịp thời, nhu cầu có thể lan sang Solana hoặc các hệ sinh thái khác.
Hôm nay tôi thấy một bài viết do một nhà nghiên cứu của GCC viết về EIP của Pectra. Báo cáo tóm tắt rằng có thể mất năm hoặc sáu năm kể từ khi đề xuất EIP (như BLS12-381) cho đến khi đưa nâng cấp vào thực hiện, đây là một chu kỳ dài. May mắn thay, tất cả các kho lưu trữ cuộc họp Ethereum ACD, biên bản và hồ sơ cập nhật EIP đều được công bố minh bạch trên GitHub và có thể theo dõi lịch sử, điều này rất có giá trị để hiểu nguồn gốc của EIP.
Nhưng sự mất kết nối cộng đồng vẫn tồn tại. Nếu nhiều nhà phát triển ứng dụng, Layer2 , ví và các Infra liên quan chặt chẽ khác có thể tham gia nhiều hơn vào quá trình ra quyết định và cân nhắc ưu và nhược điểm thì sẽ có lợi hơn cho sự phát triển của hệ sinh thái.
Fatbro : Tôi đã tham dự hội nghị về khả năng tương tác tại Bangkok, nơi họ đề xuất tiêu chuẩn RIP liên quan đến Rollup, có thể cũng sẽ đi theo hướng này, trao cho Rollup nhiều quyền lực hơn. Lớp ứng dụng cũng sử dụng tiêu chuẩn ERC, có thể triển khai mà không cần nâng cấp Ethereum . Pectra 7702 thiên về lớp ứng dụng, nhưng lịch sử của nó cũng phản ánh nỗ lực mạnh mẽ của Vitalik đối với ví AA, ví hợp đồng thông minh và Social Recovery. Bạn có nghĩ Vitalik có quá nhiều ảnh hưởng đến các quyết định nâng cấp Ethereum không?
Phan Chí Hùng : Tôi nghĩ tỷ lệ ra quyết định hiện tại của ông ấy thực sự tương đối lớn, có lẽ là hơn một nửa. Nhưng ông ấy biết rõ nguồn gốc lịch sử của tất cả các EIP và toàn bộ hệ sinh thái hơn những người khác, nên việc ông ấy tỷ trọng ra quyết định cao hơn cũng là hợp lý.
Fatbro : Vitalik là một thiên tài, nhưng có thể anh ấy thiếu kinh nghiệm trong cạnh tranh thị trường và hoạt động kinh doanh, điều này dường như đã gây cho anh ấy rất nhiều áp lực gần đây. Tôi có một giả thuyết: Nếu chúng ta có thể tham gia Ethereum Foundation, bạn muốn đóng nhân vật gì nhất để giúp Ethereum hoạt động tốt hơn?
Pan Zhixiong : Các quy trình và hệ thống Ethereum đã rất hoàn thiện, nhưng vẫn còn sự khác biệt so với tiêu chuẩn EIP ERC khi áp dụng ví Layer2. Tôi hy vọng có thể kết nối Ethereum Foundation và mảng kinh doanh chặt chẽ hơn. Ở cấp độ nghiên cứu ban đầu, hãy để ví và cơ sở hạ tầng hiểu được giá trị của chúng và tránh đầu tư năng lượng không cần thiết. Nếu có sự đồng thuận lớn hơn, tiến độ có thể được thực hiện nhanh hơn. Vì vậy tôi quan tâm nhiều hơn đến nhân vật này.
Fatbro : Tôi nghĩ Ethereum cần một CMO! . Nếu tôi có thể đóng góp cho Ethereum Foundation, tôi hy vọng sẽ có một bộ phận hướng đến tăng trưởng của người dùng để đặt ra các KPI cho tăng trưởng của Layer2, mainnet hoặc nhà phát triển. Mặc dù Ethereum Foundation đã dẫn đầu DevCon, xây dựng tài liệu kỹ thuật, v.v., tôi nghĩ rằng như vậy vẫn chưa đủ. Người dùng mới nhìn lên lượng lớn thông tin tiêu cực trên Twitter và có thể ngần ngại tham gia hệ sinh thái Ethereum vì cho rằng việc huy động vốn rất khó khăn, rằng hệ sinh thái này đang suy thoái hoặc họ có thể sẽ chọn một hệ sinh thái trẻ hơn tăng trưởng nhanh hơn. Ethereum cần phải xóa tan sự mơ hồ và truyền tải năng lượng và giá trị tích cực. Nhân vật của CMO rất quan trọng, tập trung vào các công ty khởi nghiệp, sự phát triển của nhà phát triển và sự tham gia của người dùng. Hy vọng cuộc thảo luận của chúng ta sẽ được lắng nghe, và thậm chí còn tốt hơn nếu Ethereum Foundation đã thay đổi. Chúng tôi sẽ tiếp tục cập nhật các video thảo luận, chú ý đến sự phát triển của Ethereum và hy vọng sẽ có nhiều người hành nghề và nhà phát triển tham gia hơn.
Pan Zhixiong : Cuối cùng, tôi muốn nói thêm rằng những người trong chúng ta đã chú ý đến Ethereum trong một thời gian dài đều đã đọc Báo cáo hàng tuần về hệ sinh thái Ethereum, đây là một báo cáo rất có giá trị. Nhưng nó đã ngừng cập nhật vào cuối năm ngoái, vì vậy tôi đã bắt đầu Ethereum Weekly Digest vào đầu năm nay, với hy vọng theo dõi chặt chẽ hơn tiến trình và hệ sinh thái Ethereum và thu hút sự chú ý của nhiều người hơn. Nếu bạn quan tâm, bạn có thể đăng ký miễn phí.
Fatbro : Gần đây tôi cũng viết một chuyên mục có tên Fatbro Investment Weekly và ủng hộ Ethereum, nhưng tôi cũng đang chịu nhiều áp lực. Tôi hy vọng mọi người sẽ chú ý đến những quan sát mới nhất của tôi về Ethereum và tôi cũng hy vọng ví của mọi người sẽ ngày càng đầy hơn. Cuộc thảo luận hôm nay kết thúc tại đây. Chương trình không được chuẩn bị trước và các chủ đề được sắp xếp ngẫu nhiên. Nếu mọi người đều thích định dạng này, chúng tôi sẽ mời thêm nhiều tiếng nói mới, nhiều doanh nhân và nhà đầu tư mới tham gia để cùng nhau xem xét và thảo luận về tương lai của Ethereum. Tôi hy vọng Ethereum sẽ ngày càng tốt hơn. Cảm ơn cô Pan một lần nữa, tạm biệt!
