Các chuyên gia cho rằng cần xây dựng cơ chế thử nghiệm đặc thù, phù hợp cho thị trường tài sản số trong Trung tâm tài chính quốc tế (IFC), qua đó giúp các tổ chức tài chính, ngân hàng và tập đoàn triển khai dự án có khả năng thu hút vốn đầu tư hiệu quả, tạo ra dòng vốn đổ vào Việt Nam.
Đề xuất có cơ chế thử nghiệm đặc thù cho tài sản số tại IFC TP.HCMNội dung được nêu tại Hội thảo “Nghiên cứu cơ chế thử nghiệm có kiểm soát cho lĩnh vực Blockchain và tài sản mã hóa tại Trung tâm Tài chính quốc tế TP.HCM” diễn ra đầu tháng 2/2026.
Cụ thể, bà Nguyễn Thị Ngọc Quỳnh – Giám đốc thị trường Việt Nam của Công ty Công nghệ Tài chính Republic (Mỹ) nhận định: Đối với việc thu hút dòng vốn từ các tổ chức đầu tư toàn cầu, đặc biệt trong lĩnh vực tài sản số, các nhà đầu tư tại khu vực châu Mỹ, châu Âu và Trung Đông khi nhìn vào thị trường Việt Nam, đặc biệt là IFC tại TP.HCM, thường quan tâm đến hai nhu cầu chính:
Thứ nhất là về cơ chế và chính sách của IFC, các nhà đầu tư mong muốn chính sách thị trường Việt Nam phải rõ ràng, minh bạch và tuân thủ đầy đủ các chuẩn mực và yêu cầu của quốc tế.
Thứ hai là về tiềm năng tăng trưởng và lợi nhuận, các nhà đầu tư luôn kỳ vọng lợi nhuận và lợi nhuận thường phụ thuộc lớn vào tốc độ và dư địa tăng trưởng của thị trường.
Trong bối cảnh đó, TP.HCM được nhìn nhận là một đô thị mới nổi – nơi sẽ có sức hấp dẫn lớn đối với các nhà đầu tư và tổ chức toàn cầu nếu nếu được trao cơ chế thử nghiệm đặc thù cho các sản phẩm tài chính, đặc biệt trong lĩnh vực tài sản số.
Bà Quỳnh kỳ vọng với quá trình nghiên cứu chuyên sâu hiện nay, IFC TP.HCM có thể xây dựng được một cơ chế thử nghiệm phù hợp cho thị trường tài sản số, qua đó giúp các tổ chức tài chính, ngân hàng và tập đoàn triển khai các dự án có khả năng thu hút vốn đầu tư hiệu quả, tạo ra dòng vốn đầu tư vào cho Việt Nam nói chung và TP.HCM nói riêng.
Đề xuất lộ trình sandbox cho IFC TP.HCM
Cũng tại hội thảo, các chuyên gia thảo luận về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox). Sandbox được hiểu là cơ chế mang tính chính sách để vừa nâng đỡ công nghệ vừa kiểm soát rủi ro.
Trong bối cảnh thị trường tài chính hiện nay, sự ra đời của các công nghệ tài chính mới tạo ra nhiều cơ hội để các nước thu hút dòng vốn và phát triển kinh tế, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro gây mất an toàn hệ thống và ảnh hưởng đến an ninh chiến lược của quốc gia. Do đó, sandbox xuất hiện với vai trò tạo môi trường thử nghiệm an toàn cho các mô hình tài chính – công nghệ mới, đặc biệt là lĩnh vực blockchain và tài sản mã hóa.
Ông Trần Nhật Khoa – Giám đốc nghiên cứu On-Chain Academy của Liên minh Kinh tế On-chain Toàn cầu (GOE Alliance) – cho rằng, khi xây dựng sandbox IFC TP.HCM, có thể tiếp cận theo hướng sandbox thiên về pháp lý (regulatory-led) và sandbox thiên về thị trường (market-led).
Trên thực tế, các trung tâm tài chính quốc tế thường không lựa chọn hoàn toàn một mô hình thuần túy, mà có sự kết hợp hài hòa giữa hai mô hình, tùy thuộc vào từng giai đoạn phát triển và điều kiện thị trường của mỗi quốc gia.
“Đối với các IFC đã phát triển và có sẵn thị trường tài chính lớn, sandbox ưu tiên bảo vệ sự ổn định của thị trường và sẽ nghiêng nhiều hơn về khung pháp lý và quản lý rủi ro”, ông Khoa thông tin tại hội thảo.
Ngược lại, các IFC mới hình thành thường sẽ chọn thị trường, đây được xem như một công cụ cạnh tranh, nhằm tạo ra lợi thế khác biệt so với các IFC truyền thống, do IFC mới nếu không tạo ra được lợi thế vượt trội, thì sẽ khó thu hút dòng vốn, doanh nghiệp và đổi mới sáng tạo.
Đề xuất triển khai sandbox IFC TP.HCM từ năm 2026 theo lộ trình 3 giai đoạnTừ góc nhìn đó, các chuyên gia khuyến nghị IFC TP.HCM nên tiếp cận sandbox theo định hướng phát triển thị trường, tức là tập trung xây dựng các ứng dụng và mô hình phù hợp với điều kiện hiện tại của Việt Nam, đồng thời vẫn đảm bảo các yêu cầu về an ninh tiền tệ, an ninh quốc gia và an toàn hệ thống tài chính. Cách tiếp cận này cần song hành với xu hướng phát triển chung của thế giới, thay vì tách rời hoặc đi ngược lại các chuẩn mực quốc tế.
Đại diện nhóm nghiên cứu của Đại học Kinh tế TP. HCM (UEH) đề xuất lộ trình triển khai sandbox tại IFC TP.HCM bắt đầu từ năm 2026 và dự kiến có 3 giai đoạn:
Giai đoạn 1 (kéo dài từ 1 đến 6 tháng): Xây dựng hạ tầng kỹ thuật, thiết lập mô hình tổ chức vận hành, thành lập văn phòng sandbox và hoàn thiện đội ngũ nhân sự chuyên trách.
Giai đoạn 2 (từ tháng thứ tư đến hết năm đầu tiên): Kích hoạt và vận hành thử nghiệm sandbox với quy mô hạn chế, dự kiến lựa chọn từ 5 – 8 dự án tham gia.
Giai đoạn 3 (từ năm thứ hai đến năm thứ ba): Mở rộng quy mô và tích hợp sandbox vào hệ thống vận hành chung của IFC; từng bước chuyển các mô hình thử nghiệm thành các cấu phần chính thức của thị trường, tạo tiền đề cho việc nhân rộng sang các khu kinh tế khác trong tương lai.
