Tác giả: Daniel Krawisz
Nguồn: https://nakamotoinstitute.org/mempool/its-not-about-the-technology-its-about-the-money/
Công nghệ Blockchain
Cộng đồng Bitcoin đầy rẫy những người không biết gì về kinh tế hay mật mã học. Tất cả những gì họ biết là nếu không bán ra trong thời kỳ suy thoái, giờ họ đã là triệu phú rồi. Họ tự an ủi mình rằng vẫn còn hy vọng, bởi vì Bitcoin chỉ là "MySpace" của tiền điện tử, và họ vẫn có cơ hội nằm trong số những người đầu tiên tham gia vào một cuộc cách mạng khác. Những người này có thể nguy hiểm, nhưng hầu hết cũng chỉ là con mồi. (Ghi chú của người dịch: MySpace là một trang web mạng xã hội tiên phong.)
Tôi cho rằng đó có lẽ là nguồn gốc của thuật ngữ "công nghệ blockchain". Nó cho phép mọi người ngụ ý rằng các bản sao Bitcoin rất hứa hẹn mà không cần nhắc lại Bitcoin. Nếu ai đó nói với tôi về "công nghệ blockchain", tôi sẽ rất hoài nghi và xếp họ vào loại người không biết gì về nó. Nếu cuối cùng tôi thấy họ thông minh, thì có lẽ họ là kẻ lừa đảo .
Khi mọi người nói với bạn về "công nghệ blockchain", bạn thường có thể thay thế từ đó bằng "mana", "chánh niệm" hoặc "lượng tử" mà không làm thay đổi cách hiểu của họ. "Công nghệ blockchain" đã trở thành một câu thần chú mà một số người đam mê Bitcoin sử dụng để thu hút đầu tư từ các nhà đầu tư rủi ro và những người khác, giống như tiếng hót của chim trống để thu hút chim mái. Thuật ngữ này dành cho những người có nhiều tiền nhàn rỗi nhưng không biết nguồn gốc của nó.
Tôi không thấy bất kỳ ứng dụng nào khác cho "công nghệ blockchain" theo nghĩa chung, ngoài ứng dụng của nó trong Bitcoin. Trong Bitcoin, blockchain là một công nghệ giải quyết " vấn đề chi tiêu kép " của tiền điện tử và không cấp cho bất kỳ người tham gia nào đặc quyền tạo ra các đơn vị tiền tệ mới hoặc thiết lập lịch sử giao dịch. Đó là một phương pháp cực kỳ tốn kém và phức tạp nhằm duy trì một sổ cái được cập nhật liên tục. Tôi thực sự cần ghi lại các giao dịch theo cách này bao nhiêu lần? Tôi cho rằng đó chỉ là một phương pháp tốt khi trò chơi quan trọng đến mức không an toàn nếu bất kỳ ai đóng vai trò trọng tài. Tôi không thực sự cần nó nhiều lần, nhưng tôi cho rằng rằng blockchain là một ý tưởng hay, một sự thay thế tốt cho những khía cạnh áp bức của hệ thống tiền tệ. Ngoài ra, tôi thà giữ sổ cái của mình riêng tư hơn là công khai tất cả.
Ở những nơi không liên quan đến vấn đề chi tiêu kép, blockchain hoàn toàn không có ứng dụng nào. Ở những nơi này, blockchain được sử dụng giống như một cơ sở dữ liệu, vì vậy bạn có thể đơn giản thay thế nó bằng một bảng băm phân tán. Mọi người đã sử dụng blockchain để tạo ra dấu thời gian. Điều này là do mạng Bitcoin đã trở thành một nguồn thông tin nổi tiếng. Nếu bạn chỉ cần dấu thời gian, chắc chắn bạn đã không cần phải phát minh ra blockchain trước.
Tuy nhiên, những người không ngừng nói về "blockchain" vẫn đang tràn lan trong cộng đồng Bitcoin, và họ sẽ không im lặng cho đến khi nào họ được chôn vùi trong tiền. Tôi thực sự không thể tin rằng mọi người lại mất quá nhiều thời gian để nhận ra mánh khóe này, nhưng tôi hy vọng nó sẽ không tiếp tục. Blockchain không có nhiều ứng dụng. Tuy nhiên, nó có một ứng dụng² , đó là trở thành một loại tiền tệ, và tầm quan trọng của nó là vô cùng lớn.
Tiền bạc chỉ là ảo ảnh.
Sai lầm lớn nhất về tiền tệ là giải thích hiện tượng hoàn toàn mang tính xã hội này bằng các thuộc tính vật lý. <sup>3</sup> Vàng không có giá trị vì nó bền, có thể thay thế, dễ vận chuyển hoặc khan hiếm; nó có giá trị vì một truyền thống có lợi và tự duy trì, trong đó nó chiếm một vị trí đặc biệt. Thật vậy, các đặc tính vật lý của vàng làm cho truyền thống như vậy trở nên khả thi, nhưng chúng không quyết định liệu truyền thống đó có thể phát sinh hay không; các mặt hàng khác có đặc tính tương tự cũng có thể trở thành hàng hóa tiền tệ được thiết lập theo truyền thống. Tất nhiên, điều tương tự cũng áp dụng Bitcoin. Nếu không có công nghệ đằng sau nó, chắc chắn nó không thể hoạt động, nhưng điều làm cho nó quan trọng là thực tế nó được coi là có giá trị, và do đó có thể được sử dụng để trao đổi hàng hóa và dịch vụ. Những cho rằng"công nghệ blockchain" là quan trọng đang mắc phải sai lầm tương tự như những người cho rằng vàng có giá trị nội tại.
Điều tôi thấy lạ là tôi biết rất rõ mình đã nghe nhiều người bày tỏ quan điểm đúng đắn về tiền là gì, nhưng khi tôi nghiêm túc xem xét những hệ quả của những quan điểm đó, họ lại nhìn tôi như thể tôi bị điên. Tôi nghe người ta nói, "Tiền chỉ là một ảo tưởng chung," hoặc "Tiền có thể có bất kỳ giá trị nào miễn là tất cả chúng ta đều đồng ý." Đúng vậy! Cả hai đều đúng! Đây là điều tôi đang cố gắng nói. Nếu tiền là một ảo tưởng chung, thì bạn không thể sao chép giá trị của Bitcoin bằng cách sao chép công nghệ đằng sau nó. Bạn cũng phải sao chép cả ảo tưởng đó — điều mà bạn không thể làm được. Bạn có thể có hai blockchain, nhưng chỉ trong đó sẽ có ảo tưởng chung mang lại giá trị cho nó, trong khi chuỗi khối kia sẽ vô giá trị.
Nếu điều đó nghe có vẻ lạ, hãy xem xét ý tưởng ngược lại: bạn có thể tạo ra giá trị một cách dễ dàng. Mỗi blockchain mới đều được xây dựng dựa trên lời hứa rằng chỉ cần trả giá chi phí cố định để sao chép mã Bitcoin(mà không thay đổi gì) (bản thân việc này không tạo ra bất kỳ thu nhập), bạn có thể tạo ra một khoản đầu tư có giá trị.
Nhưng liệu thời gian có phải là phép màu? Mọi hành động của con người đều có những cái giá và lợi ích thực tế. Tiền bạc có thể chỉ đơn giản là thứ mà một số người gán cho giá trị, nhưng lại không có nhiều công dụng trực tiếp. Điều đó không phải là vấn đề lớn, ngay cả khi nghe có vẻ phi lý; nếu có một hành động nào đó mang lại lợi ích cho mọi người dựa trên niềm tin đó, thì mọi người sẽ duy trì kiểu hành vi đó. Những người khác tốt hơn hết nên hiểu những gì họ đang làm, nếu không họ sẽ trở nên nghèo hơn.
Tiền bạc như một hành vi
Quan niệm phổ biến nhất về vàng là cất giữ nó và để nguyên không sử dụng trong thời gian dài. Do đó, giá vàng chủ yếu được giải thích bởi lý do mọi người muốn sở hữu một loại hàng hóa phù hợp để lưu trữ dài hạn, cộng thêm một lượng nhỏ nhu cầu do việc sử dụng vàng trong chế tác trang sức và công nghiệp tạo ra. Chúng ta có thể nghiên cứu tiền tệ như một hành vi bằng cách bỏ qua tất cả các công dụng khác ngoài việc lưu trữ dài hạn. Cho dù điều này nghe có vẻ ngớ ngẩn, chúng ta chỉ đơn giản biết rằng việc (lưu trữ) nó mang lại một số lợi ích bởi vì mọi người thực sự làm điều đó, và đã làm như vậy trong một thời gian dài.
" Tiền bạc như một hành vi " — ý tôi là mỗi người đều có một con số được xã hội chấp nhận và gắn liền một cách khách quan với họ. Họ có thể cho người khác xem con số của mình, và mọi người sẽ đồng ý về giá trị của con số đó. Mọi người cũng có thể làm những việc như trừ đi một thứ gì đó từ con số của mình và cộng vào con số của người khác. Hơn nữa, mọi người muốn con số của mình lớn hơn. Điều này có nghĩa là họ sẵn sàng từ bỏ một thứ gì đó để đổi lấy sự gia tăng con số đó. Nếu chúng ta hiểu được chi phí và lợi ích của việc tăng con số, thì chúng ta có thể hiểu được giá trị của những con số đó trên thị trường.
Có thể có nhiều lý do khiến mọi người hành động như vậy. Những con số này có thể tương ứng với số lượng của một loại hàng hóa vật chất nào đó, chẳng hạn như vàng hoặc vỏ sò, mà mọi người có thể trực tiếp trao cho người khác. Chúng cũng có thể tương ứng với các con số được quản lý và đảm bảo bởi một tổ chức, chẳng hạn như đô la Mỹ hoặc vàng trong trò chơi World of Warcraft; hoặc chúng có thể là các con số được lưu trữ trên blockchain(như Bitcoin); hoặc thậm chí, tất cả chúng ta có thể sử dụng một hệ thống danh dự, mỗi người tự theo dõi số dư của mình và không gian lận.
Các nhà kinh tế thường định nghĩa tiền là một loại hàng hóa độc nhất vô nhị trong nền kinh tế. Tôi không theo quan điểm đó. Trên thực tế, có thể có nhiều hơn một loại hàng hóa được sử dụng làm tiền. Tuy nhiên, tôi sẽ chứng minh rằng, về lâu dài, chúng ta có thể kỳ vọng một loại tiền tệ sẽ vị trí chủ đạo.
Rủi ro tiền tệ
Người ta thường giải thích về tiền bằng cách chỉ ra sự bất tiện của hệ thống trao đổi hàng hóa. Mặc dù trao đổi hàng hóa quả thực có thể bất tiện, nhưng chỉ riêng điều này thôi là chưa đủ để giải thích sự tồn tại của tiền. Lý tưởng nhất là tất cả chúng ta đều đồng ý sử dụng hàng hóa làm tiền. Tuy nhiên, không có gì đảm bảo rằng mọi người sẽ làm như vậy. Hãy tưởng tượng một nhóm các nhà kinh tế học giỏi, hiểu sâu sắc và đánh giá cao ý tưởng về tiền, nhưng lại thiếu tự tin vào nhau để biến nó thành hiện thực. Người đầu tiên sử dụng tiền sẽ phải chấp nhận rủi ro, phải làm việc vất vả hoặc bán tài sản của mình để lấy thứ gì đó có giá trị rất nhỏ ngoài việc lưu trữ. Rủi ro này chỉ được đền đáp nếu mọi người khác làm theo, nhưng làm sao họ có thể chắc chắn rằng tất cả mọi người sẽ làm như vậy?
Trong gần một năm, Bitcoin đã rơi vào tình trạng khó khăn này. Trong khi Bitcoin suy đoán rằng Bitcoin một ngày nào đó có thể trở thành tiền tệ, giá của nó vẫn ở mức 0. Kết quả là, nó hoàn toàn vô dụng với vai trò là một loại tiền tệ. Trong một thời gian dài, Bitcoin hy vọng rằng giá Bitcoin sẽ tăng lên trên 0, nhưng chỉ riêng mong muốn đó không thể trở thành hiện thực. Khi Bitcoin lần đạt được mức giá lớn hơn 0, khía cạnh phần mềm của nó về cơ bản không thay đổi; điều thay đổi là sự sẵn lòng của mọi người trong việc trao đổi nó lấy đô la Mỹ.
Nói một cách khái quát, việc chấp nhận tiền luôn phát sinh những chi phí cá nhân, ngay cả khi loại tiền đó được sử dụng rộng rãi. Nếu tôi nhận tiền làm tiền lương, làm sao tôi biết nó vẫn còn giá trị khi tôi hoàn thành công việc và chuẩn bị đi mua sắm? Nếu tiền lương của tôi là thứ tôi có thể tiêu dùng trực tiếp, ít nhất tôi vẫn nhận được giá trị sử dụng của nó, phải không? Nhưng nếu tôi chấp nhận thứ gì đó mà mục đích chính là phương tiện trao đổi, thì về cơ bản tôi đang dựa vào việc người khác có chấp nhận loại tiền đó trong tương lai hay không.
Đây là lý do tại sao con người không thể tạo ra tiền chỉ bằng ý chí của mình , và tại sao sự bất tiện của hệ thống trao đổi hàng hóa không thể giải thích sự tồn tại của tiền. Bởi vì trong đó có rủi ro liên quan. Để giải thích tại sao con người lại sử dụng tiền, chúng ta cần tìm ra những lợi ích cá nhân tương xứng với chi phí cá nhân; nếu không, con người sẽ không bao giờ sử dụng tiền, bất kể nó có lợi ích như thế nào cho xã hội.
Giá trị sử dụng của tiền
Việc sử dụng tiền mang lại cho cá nhân một lợi ích rất đơn giản. Những người chấp nhận tiền có thể trì hoãn việc quyết định mua gì. Những người không muốn dùng tiền phải có ý tưởng rõ ràng hơn về những mặt hàng họ sẽ chấp nhận làm phương thức thanh toán. Hơn nữa, khi một người sở hữu tiền, họ không bị ràng buộc bởi các nghĩa vụ. Nếu tôi là người đầu tiên chấp nhận tiền làm phương thức thanh toán và tôi thắng cược, thì tôi có quyền lựa chọn những gì mình muốn sau này, mà không cần phải đưa ra lựa chọn dựa trên thông tin hạn chế hiện tại. Lợi ích này giải thích tại sao một số người muốn cất giữ hàng hóa trong két sắt. Nếu họ muốn giữ lại các lựa chọn, họ có thể chờ đến khi cơ hội thực sự đến trước khi mở két sắt.
Tôi cho rằng những sự đánh đổi mà tôi đã trình bày ở đây giải thích giá trị của tiền. Tôi không chứng minh rằng người dùng không phải chịu bất kỳ chi phí hoặc lợi ích nào khác, nhưng tôi không biết bất kỳ lợi ích nào khác. Nếu bạn có thể chứng minh những lý do khác để nắm giữ tiền tệ, xin vui lòng trình bày. Bây giờ tôi sẽ thảo luận về tác động của những sự đánh đổi này đối với giá trị của tiền.
Giá trị của tiền
Trong bài viết này, tôi sẽ ứng xửgiá trị từ góc độ đầu tư. Do đó, giá trị của một loại tiền tệ là mục đích mà nó phục vụ trong danh mục đầu tư của bạn và mức độ bạn muốn thực hiện mục đích đó. Đối với các nhà đầu tư, giá trị của một loại tiền tệ được xác định bởi sự cân bằng giữa "sự ổn định" và "cơ hội". Nếu họ muốn trì hoãn các quyết định lâu hơn, họ cần nhiều tiền mặt hơn. Nếu họ muốn có nhiều thu nhập hơn, họ nên mua vào cổ phiếu hoặc trái phiếu.
Lý do mọi người có thể muốn trì hoãn việc ra quyết định là vì cơ hội để một khoản đầu tư tìm được mức giá phù hợp rất ngắn. Trong kinh doanh, một vấn đề là phải mất một thời gian dài người ta mới nhận ra mình đã mắc sai lầm, và những sai lầm như vậy khá phổ biến. Đến lúc đó, doanh nghiệp cần tiền mặt để tồn tại và phục hồi. Đó là lý do tại sao các nhà đầu tư muốn có một số dư tiền mặt sẵn có. Bạn không thể dự đoán khi nào điều này sẽ xảy ra, nhưng miễn là bạn có tiền mặt, bạn đã sẵn sàng đối mặt với mọi thách thức. Nắm giữ cổ phiếu khiến bạn bị ràng buộc vào một doanh nghiệp cụ thể, trong khi tiền mặt mang lại cho bạn nhiều lựa chọn hơn.
Mua một khoản đầu tư là một hình thức cam kết vì bạn không phải lúc nào cũng dễ dàng chuyển đổi nó thành tiền mặt. Như đã đề cập trước đó, nó có thể trùng với thời điểm giá giảm, vì vậy nhà đầu tư không thể thu hồi được cùng một số tiền đã đầu tư. Nếu thị trường đầu tư sụp đổ, nhà đầu tư có thể không duy trì được cam kết và sẽ phải chấp nhận lỗ vốn và bán ra. Ngược lại, những nhà đầu tư thực tế cam kết với một khoản đầu tư dài hạn ít lo lắng hơn về suy thoái kinh tế vì họ đã chuẩn bị sẵn sàng để vượt qua bất kỳ thời điểm khó khăn nào.
Điều thú vị về sự đánh đổi giữa cơ hội và rủi ro là sự thay đổi chung trong cách sử dụng tiền trong nền kinh tế có thể làm thay đổi bản chất của sự đánh đổi này đối với một cá nhân. Nhu cầu về tiền càng cao, rủi ro đối với một cá nhân nắm giữ nó càng thấp. Nếu bạn là người đầu tiên bán hàng hóa hoặc sức lao động để đổi lấy tiền, bạn có thể bị coi là điên rồ hoặc thiếu khôn ngoan khi đánh cược rằng những người khác sẽ cần nó trong tương lai. Ngược lại, nếu nhiều người đang sử dụng tiền, thì bạn (người nhận tiền) chỉ đơn giản là hy vọng rằng siêu lạm phát sẽ không xảy ra trong tương lai gần. Trong trường hợp này, việc lo lắng về một khả năng nhỏ nhoi như vậy sẽ bị chế giễu là lo lắng không cần thiết.
Tóm lại, càng nhiều người sử dụng, đồng tiền này càng có giá trị. Kết luận này có vẻ hiển nhiên so với độ dài của đoạn văn tôi đã dùng để chứng minh nó; tuy nhiên, nó chứa đựng nhiều hàm ý thú vị mà nhiều người trong cộng đồng Bitcoin khó chấp nhận vì họ đã đặt cược tiền của mình vào giả định ngược lại. Khi ngày càng nhiều người bắt đầu nắm giữ đồng tiền này, phản ứng hợp lý của những người khác là cố gắng nắm giữ nhiều đơn vị tiền tệ hơn số lượng họ hiện có. Do đó, mọi người sẽ đồng thời cố gắng tăng số dư tiền mặt của mình và họ sẽ có được nó bằng cách bán nhiều hàng hóa khác. Nói cách khác, tất cả các giá cả có xu hướng giảm và đồng tiền trở nên có giá trị hơn. Về cơ bản, mọi người sẽ giàu hơn, nhưng họ sẽ sở hữu những đơn vị tiền tệ có giá trị hơn, chứ không chỉ là số lượng lớn hơn; và cuối cùng, họ sẽ thấy rằng một tỷ lệ lớn hơn trong danh mục đầu tư của họ đã được chuyển đổi thành tiền tệ.
Hiệu ứng mạng
Điều này trái ngược với hầu hết các khoản đầu tư. Nếu giá cổ phiếu tăng, giá trị của nó giảm vì tỷ lệ cổ tức trên giá giảm. Nếu giá tăng quá cao, nhà đầu tư cuối cùng có thể muốn bán nó và mua thứ gì đó rẻ hơn. Ngược lại, Bitcoin có giá 100 đô la ngày nay có giá trị hơn Bitcoin có giá 100 đô la vài năm trước, bất chấp những thay đổi đáng kể trong tỷ giá hối đoái của Bitcoin . Giá trị lớn hơn đến từ việc người nắm giữ Bitcoin có nhiều cơ hội hơn để quyết định có nên bán hay không.
Vòng phản hồi tích cực giữa giá cả và giá trị cho thấy sự tăng trưởng và suy giảm của tiền tệ có thể tự duy trì. Có cho rằng bạn khó chấp nhận kết luận này. Xét cho cùng, trong kinh doanh, giá trị được tạo ra thông qua sự chăm chỉ và chiến lược tỉ mỉ, trong khi tiền tệ có thể tự tạo ra giá trị thông qua các quá trình tự vận hành. Tôi hoan nghênh bất cứ ai diễn giải giá trị của Bitcoin theo những cách khác. Gọi nó là "bong bóng" là không thể chấp nhận được, bởi vì đó cũng chính là điều tôi đang nói. Tiền tệ về bản chất là một bong bóng tự duy trì. Chúng ta chưa biết liệu Bitcoin có thể đạt đến trạng thái tự duy trì hay không, và ngay cả khi không thể, những người ủng hộ "công nghệ blockchain" vẫn sai, bởi vì khi đó sẽ không có một blockchain tốt nào cả.
Bong bóng tự duy trì trông như thế nào? Tất nhiên, sự tăng trưởng của tiền tệ có giới hạn. Khi giá trị của tiền tăng trưởng, lợi ích mà các cá nhân nắm giữ nhiều đơn vị tiền tệ hơn nhận được cuối cùng giảm. Điều này xảy ra khi giá trị vốn hóa thị trường của tiền tệ chiếm tỷ trọng lớn hơn trong toàn bộ nền kinh tế. Chỉ có một số lượng nhất định các sai sót có thể được tạo ra trong nền kinh tế, chờ đợi những người nắm giữ tiền mặt tận dụng. Khi đủ số lượng nhà đầu tư nắm giữ lượng lớn để nắm bắt tất cả các sai sót có lợi, nền kinh tế sẽ rơi vào tình trạng dư thừa tiền tệ. Tại thời điểm này, các cá nhân nắm giữ nhiều tiền hơn không còn được hưởng lợi nữa, ngay cả khi giá trị của đồng tiền đã tăng. Điều này ngăn cản giá trị của đồng tiền tăng thêm cho đến khi có thêm nhiều người hoặc doanh nghiệp tham gia vào nền kinh tế.
Ranh giới này độc lập với công nghệ đằng sau đồng tiền. Nếu mọi người đủ trung thực, thì một hệ thống danh dự là đủ để vận hành một loại tiền tệ. Do đó, giá trị của một loại tiền tệ là một hiện tượng kinh tế vĩ mô, ngay cả đối với một loại tiền điện tử nhỏ bé và kỳ lạ như Bitcoin. Đây là lý do tại sao Bitcoin có thể không có giá trị trong một năm và có giá trị trong năm tiếp theo, ngay cả khi không có những thay đổi cơ bản về phần mềm và giao thức; và tại sao giá của nó có thể biến động lượng lớn trong một thời gian ngắn, dường như không có lý do. Điều này là bởi vì giá trị của một loại tiền tệ là một ảo tưởng được chia sẻ, và giá cả được xác định bởi mức độ sống động của ảo tưởng đó.
Giá trị của Bitcoin được tạo ra như thế nào?
Trong một năm sau khi Bitcoin xuất hiện lần đầu, nó không có giá và hoàn toàn vô giá trị. Do đó, giá trị của nó không được tạo ra ngay khi phần mềm được phát triển. Giá trị đó phát sinh từ các khoản đầu tư sau này. Sau khi lần giá, nó trải qua một giai đoạn tăng giá nhanh chóng. Giá Bitcoin có thể tăng hoặc giảm nhanh chóng mà không có lý do rõ ràng. Những tăng giá nhỏ có thể được giải thích bởi nhu cầu tăng lên. Nhu cầu tăng lên có nghĩa là Bitcoin trở nên hữu ích hơn và do đó có giá trị hơn. Vì vậy, nhiều người mua vào hơn, dẫn đến một làn sóng tăng giá khác. Cơn sốt này khiến những người thiếu hiểu biết nghi ngờ liệu Bitcoin có thực sự tồn tại hay không. Những người trước đây cho rằng Bitcoin là điều ngớ ngẩn giờ đây có thể cho rằng họ nên mua một ít, phòng trường hợp nó trở thành dĩ vãng. Nói cách khác, họ bắt đầu cho rằng công dụng duy nhất của Bitcoin là điều mà tiền tệ làm tốt nhất - đối phó với những tình huống không lường trước được.
Trong phần trước, tôi đã đề cập đến một tình huống giả định: một nhóm các nhà kinh tế muốn phát triển nền kinh tế tiền tệ nhưng không thể vì mọi người đều cảm thấy việc đầu tư quá rủi ro. Đây là cách họ có thể giải quyết vấn đề này. Họ có thể ngồi quanh bàn tròn và lần lượt đầu tư những khoản tiền nhỏ. Bằng cách này, không ai phải gánh chịu quá nhiều rủi ro. Có lẽ sau một vòng, nền kinh tế của họ vẫn chưa thể được tiền tệ hóa, nhưng họ có thể thấy ai sẵn sàng chấp nhận rủi ro nhỏ. Nếu mọi người đều thể hiện sự sẵn lòng đầu tư một chút, thì nhiều người có thể sẵn sàng chấp nhận rủi ro ở vòng thứ hai. Nếu trò chơi này tiếp tục, các nhà kinh tế sẽ bắt đầu nghĩ về việc họ sẽ giàu có như thế nào nếu họ có thể thành công trong việc sở hữu thêm nhiều đơn vị tiền tệ. Chẳng bao lâu, trò chơi sẽ không còn cho phép luân phiên đầu tư nữa vì mọi người sẽ cố gắng bán càng nhiều càng tốt mua vào thêm trong khi tiền tệ vẫn còn rẻ.
Bitcoin không bắt nguồn từ hệ thống trao đổi hàng hóa trực tiếp. Đồng đô la Mỹ và các loại tiền tệ do nhà nước kiểm soát từ lâu đã thống trị hầu hết mọi hoạt động thương mại. Tuy nhiên, những nhà đầu tư Bitcoin đầu tiên có những cân nhắc rất giống với các nhà kinh tế này. Đối với nhiều người, ý tưởng thực sự có thể mua sắm Bitcoin sẽ thật tuyệt vời. Tuy nhiên, hiện tại nó chưa thể mua được gì, và triển vọng đầu tư của nó phụ thuộc vào giả định rằng một ngày nào đó nó sẽ cần thiết để trao đổi hàng hóa. Làm thế nào để mọi người đánh giá rủi ro của khả năng đó? Việc các loại tiền tệ khác đã tồn tại không làm thay đổi điều này. Từ góc nhìn của một nhà đầu tư Bitcoin, Bitcoin thực sự có thể tồn tại trong một hệ thống trao đổi hàng hóa trực tiếp – hàng hóa ở đây là đô la Mỹ, yên Nhật, euro và bảng Anh, chứ không phải trà, lụa, muối và đá lửa. Sự khác biệt duy nhất là các loại tiền tệ do nhà nước kiểm soát là đối thủ cạnh tranh tốt hơn so với trà và muối, khiến rủi ro khi chấp nhận Bitcoin thậm chí còn lớn hơn so với trường hợp nó ra đời trong một hệ thống trao đổi hàng hóa trực tiếp thực sự.
Các loại tiền tệ cạnh tranh
Tôi không phản đối sự cạnh tranh giữa các loại tiền tệ — ý tôi là, không nên cấm mọi người tạo ra chúng. Sự phản đối của tôi nằm ở cho rằng cạnh tranh giữa các loại tiền tệ là độc quyền, vì vậy việc ủng hộ một loại tiền tệ mới như một khoản đầu tư mà không xem xét thực tế này là cực kỳ thiếu trung thực hoặc ngu ngốc. Do đó, khi tôi nói tôi phản đối cạnh tranh tiền tệ, ý tôi là bất kỳ ai tạo ra một loại tiền tệ mới lý tưởng nhất nên chứng minh ý tưởng của họ có thể thay thế hệ thống hiện tại, nếu không sẽ bị coi là lừa đảo.
Việc tiền tệ thể hiện một vòng phản hồi tích cực giữa cầu và giá trị có nghĩa là, nói chung, không thể có hai loại tiền tệ đạt đến trạng thái cân bằng ổn định. Bất kỳ sự mất cân bằng nhỏ nào giữa chúng cũng sẽ bị khuếch đại. Ngay cả khi một loại tiền tệ chỉ phổ biến hơn loại kia một chút, mọi người sẽ phản ứng bằng cách yêu cầu nhiều hơn một chút. Do đó, cái gì đã phổ biến hơn sẽ càng trở nên phổ biến hơn. Bất kỳ hai loại tiền tệ nào cũng sẽ tương tác theo cách này, dẫn đến một loại tiền tệ thống trị phần còn lại.
Nhiều người mới tham gia vào Bitcoin bị lầm cho rằng rằng đa dạng hóa là rất quan trọng. Vấn đề với đa dạng hóa là người ta có thể tạo ra một lượng tiền điện tử vô giá trị vô hạn mà không tốn chi phí; nếu bạn phân bổ đầu tư đều đặn, tất cả tiền của bạn sẽ bị lãng phí. Đa dạng hóa chỉ có ý nghĩa với những khoản đầu tư không phải là vô giá trị. Nếu chúng ta đang xem xét một loạt cổ phiếu đã bắt đầu trả cổ tức, thì đa dạng hóa mới có ý nghĩa. Ngược lại, hiện nay có vô số các loại tiền điện tử lừa đảo . Vào cuối năm 2013 và đầu năm 2014, các loại tiền điện tử lừa đảo mới xuất hiện và được tiếp thị mỗi ngày. Chúng có thể tiếp tục sản xuất với tốc độ đó cho đến khi tất cả cho rằng đa dạng hóa là một ý tưởng hay đều phá sản. Giờ đây, tất cả những người chậm hiểu đều đã phá sản, và trọng tâm đã chuyển sang sử dụng "công nghệ blockchain" để lừa đảo các nhà đầu tư rủi ro hiểm không nghi ngờ.
Việc chấp nhận thanh toán bằng bất kỳ loại tiền tệ nào luôn tiềm ẩn rủi ro, ngay cả với một loại tiền tệ được sử dụng rộng rãi như đô la Mỹ. Nếu mọi người đều sử dụng cùng một loại tiền tệ, họ có thể phối hợp để giảm thiểu rủi ro đó. Nếu bạn kỳ vọng mọi người sử dụng hai loại tiền tệ, bạn phải đưa ra lý do hợp lý: làm thế nào việc sử dụng hai loại tiền tệ có thể bù đắp rủi ro theo một cách khác. Tôi chưa từng thấy bất kỳ người ủng hộ Altcoin hay người hâm mộ "công nghệ blockchain " nào giải quyết được vấn đề này. Rõ ràng, nếu hai loại tiền tệ gần như giống hệt nhau, như Bitcoin và Litecoin, thì loại tiền tệ có vốn hóa thị trường lớn hơn sẽ có lợi thế. Gần đây, giá của Litecoin đã phần nào tách rời khỏi Bitcoin, vì vậy có lẽ Ren Meng đã nhận ra điều này. Một khi Litecoin mất đi ảo tưởng về quyền sở hữu chung, thì không có bất kỳ sự cường điệu nào có thể đưa nó trở lại.
- Giá Litecoin, toàn bộ thời gian (từ CoinMarketCap ) -
Nhưng còn một thiết kế phức tạp hơn thì sao? Giả sử Ethereumthực sự có thể hoạt động và cạnh tranh với Bitcoin ở một mức độ nào đó. Liệu "thiết kế hợp đồng thông minh" của Ethereum có thực sự mang lại lợi thế so với Bitcoin? Tôi không thấy hệ thống hợp đồng thông minh của Ethereum mang lại nhiều cơ hội sử dụng ETH hơn (so với Bitcoin). Cho dù hợp đồng thông minh nghe có vẻ tuyệt vời đến đâu, nó chỉ biến ETH thành một loại tiền điện tử ứng dụng khác, và mọi người sẽ tránh nắm giữ rủi ro bằng cách không nắm giữ hoặc nắm giữ trong thời gian ngắn nhất có thể. Điều này sẽ đẩy giá giảm cho đến khi nó trở nên vô dụng trong giao dịch.
Nhân tiện, tôi thích tự gọi mình là "người theo chủ nghĩa tối giản Bitcoin" hơn là " người theo chủ nghĩa tối đa Bitcoin " vì blockchain khác dường như vô dụng và dễ bị lỗi thời.
Bitcoin so với Đô la Mỹ
Ngược lại, nói chính xác hơn, Bitcoin đã tăng giá so với đô la Mỹ (và các loại tiền tệ pháp định khác). Đô la Mỹ không thích hợp để cất giữ "phòng khi cần" vì nó mất giá do lạm phát theo thời gian. Bạn không thể mang theo tiền mặt đô la Mỹ bên mình, nếu không cảnh sát sẽ tịch thu; nếu bạn gửi vào ngân hàng, tài khoản của bạn sẽ bị đóng băng nếu bạn sử dụng nó cho rằng các mục đích không được chấp nhận. Bạn không thể giữ Bitcoin. Việc nắm giữ Bitcoin không phải là không có rủi ro; nói chính xác hơn, miễn là bạn bảo vệ chúng đúng cách, bạn có thể kỳ vọng phần sở hữu của mình sẽ không thay đổi so với tổng số.
Tiền tệ quốc gia chịu ảnh hưởng bởi những yếu tố mà bạn không biết hoặc không thể kiểm soát. Những yếu tố này được quản lý bởi các ủy ban phục vụ chính phủ phát hành tiền tệ. Thuật ngữ chuyên ngành được các ủy ban này sử dụng không chỉ khó hiểu đối với hầu hết mọi người, mà còn vô cùng nhàm chán đối với những người có thể hiểu được. Mọi người đều bị ảnh hưởng bởi chúng, nhưng hầu hết mọi người quá lười biếng để cố gắng hiểu chúng. Họ quản lý tiền tệ vì "lợi ích quốc gia", nhưng điều đó không phải lúc nào cũng phù hợp với lợi ích của bạn . Họ có thể thay đổi các quy tắc chi phối cách bạn chi tiêu tiền tệ, hoặc họ có thể tăng nguồn cung. Nói chung, không thể dự đoán được họ sẽ làm gì, ít nhất là về lâu dài.
Tuy nhiên, theo các quy tắc hiện hành Bitcoin, điều này là không thể; hơn nữa, việc thay đổi các quy tắc này và cuối cùng biến những điều đó thành hiện thực sẽ rất khó khăn. Mặc dù nhiều Bitcoin mới sẽ được tạo ra trong tương lai, nhưng toàn bộ lịch trình phát hành đã được biết rõ và do đó đã được phản ánh trong tỷ giá hối đoái Bitcoin hiện tại. Vì vậy, Bitcoin sẽ không mất giá do lạm phát. Nó có thể mất giá do thiếu sự phổ biến, một rủi ro lớn hơn so với đồng đô la Mỹ (hiện tại).
Do đó, xét từ góc độ đầu tư, thực sự có sự khác biệt về chất lượng giữa Bitcoin và đồng đô la Mỹ. Điều này không có nghĩa là Bitcoin nhất thiết sẽ đánh bại đồng đô la. Nó chỉ đơn giản có nghĩa là Bitcoin có những lợi thế cạnh tranh đáng kể. Bitcoin vẫn còn những nhược điểm đáng kể: tốc độ xác nhận giao dịch chậm và khó duy trì nặc danh. Tuy nhiên, Bitcoin luôn hoạt động tốt so với đồng đô la, và các doanh nghiệp thực tế dựa vào nó. Hơn nữa, lần tỷ giá hối đoái Bitcoin tăng, rủi ro của nó so với đồng đô la giảm.
Phần kết luận
Do đó, điều đặc biệt thú vị về khía cạnh tiền tệ của Bitcoin là Bitcoin năng trở thành một loại hàng hóa được ưa chuộng cho mục đích lưu trữ. Nếu điều này xảy ra, giá trị của nó sẽ tiếp tục được tranh luận cho đến khi nó trở thành một phần quan trọng của nền kinh tế toàn cầu. Đây sẽ là một sự thay đổi lớn đối với thế giới và đối với những người tiên phong sử dụng Bitcoin. Bạn có thể cho rằng tôi ảo tưởng, nhưng tôi cho rằng xác suất này cao hơn và rõ ràng hơn nhiều so với xác suất blockchain khác ngoài Bitcoin tìm được trường hợp sử dụng.
Giao thức Bitcoin giống như một kiệt tác kỹ thuật tuyệt vời. Mỗi phần đều hoàn toàn phù hợp với chức năng của nó. Nó không phải là công nghệ thú vị nhất; điều thú vị nhất là những gì được tạo ra khi sử dụng nó. Về mặt khái niệm, blockchain không có lý do gì để vượt ra khỏi vòng tròn nhỏ của các nhà phát triển và kỹ sư. Tuy nhiên, khi mọi người quan sát Bitcoin, thuật ngữ duy nhất họ có thể sử dụng để hiểu nó là một công nghệ mới. Tuy nhiên, Bitcoin giống một truyền thống mới hơn là một công nghệ mới. Nó giống như một nhóm nhỏ người bắt đầu một đoàn tàu tại một lễ hội âm nhạc đông đúc; bạn có thể chắc chắn rằng đoàn tàu sẽ ngày càng dài ra.
Nếu ai đó nói với bạn về "công nghệ blockchain ", tốt hơn hết bạn nên tránh xa . Họ chỉ đang cố gắng bán cho bạn cái trò lừa đảo " blockchain IoT phi tập trung động vốn cộng đồng mới". Bạn biết họ đang nói dối vì tất cả những người hành động như vậy đều là kẻ lừa đảo, và những người không phải kẻ lừa đảo sẽ làm những việc để tạo sự khác biệt. Bất cứ ai hiểu biết đều biết rằng việc nhồi nhét điểm nóng không tạo ra những ý tưởng có ý nghĩa. Thật không may, nếu mọi người thiếu tư duy phản biện cơ bản và ai cũng mong muốn kiếm lời từ sự ngu dốt của người khác , thì không ai muốn có kiến thức, ít nhất là cho đến khi họ tìm ra cách tốt nhất để thoát khỏi tình huống đó. Ngày đó có thể sẽ không bao giờ đến, bởi vì trong khi tất cả họ đều cho rằng rằng họ có thể kiếm lời từ sự ngu dốt của người khác, thì chính họ lại dễ trở thành con mồi hơn.
chú thích cuối trang
1. Tuy nhiên, sự thiếu hiểu biết của một người không có nghĩa là họ không thể là kẻ lừa đảo. Dựa trên kinh nghiệm của tôi trong cộng đồng Bitcoin, tôi cho rằng nhiều kẻ lừa đảo có bản năng cố gắng không nhận ra phương pháp làm giàu của chính mình, để họ có thể tiếp tục tự lừa dối bản thân rằng mình là những doanh nhân tài ba.
2. " Hãy làm một việc, và làm việc đó thật tốt . "
3. Bài viết này trình bày lý thuyết tiền tệ của trường phái kinh tế Áo. Để hiểu sâu hơn về ý tưởng này, tham khảo bất kỳ tác phẩm kinh điển nào của trường phái kinh tế Áo, chẳng hạn như * Con người, Kinh tế và Nhà nước * của Murary Rothbard hoặc * Hành vi con người * của Mises.
4. Khái niệm "hệ thống trao đổi hàng hóa" của các nhà kinh tế học trường phái Áo đề cập đến một nền kinh tế không sử dụng hàng hóa làm tiền tệ, mặc dù thuật ngữ này có ý nghĩa cụ thể hơn đối với nhiều người .
5. Tại Hoa Kỳ, trên thực tế, Quốc hội và nhánh hành pháp mới là cơ quan thay đổi các quy tắc, trong khi Cục dự trữ liên bang Hoa Kỳ) điều chỉnh lượng cung tiền. Sự khác biệt này không quan trọng đối với mục đích của bài viết này, nhưng một số người cho rằng nó có ý nghĩa vì Cục dự trữ liên bang Hoa Kỳ được thiết kế như một thực thể thuộc khu vực tư nhân, trong khi Quốc hội bao gồm các đại diện được bầu cử.
6. Bao gồm cả Hillary Clinton . ↩
