Trade crypto tại Việt Nam sắp không còn như trước. Mới đây, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 41/2026/TT-BTC, hướng dẫn chi tiết về việc kê khai, khấu trừ, nộp thuế và quyết toán thuế đối với thị trường tài sản mã hóa, căn cứ theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP về việc triển khai thí điểm thị trường này tại Việt Nam.
Theo quy định, Thông tư áp dụng trực tiếp cho các tổ chức và cá nhân có liên quan đến hoạt động giao dịch tài sản mã hóa. Các sàn giao dịch hoặc nền tảng trung gian được thành lập và hoạt động theo pháp luật Việt Nam sẽ có trách nhiệm kê khai và nộp thuế giá trị gia tăng, đồng thời thực hiện nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp đối với các dịch vụ mà mình cung cấp.
Việc kê khai thuế giá trị gia tăng được thực hiện theo các quy định hiện hành về quản lý thuế. Đối với thuế thu nhập doanh nghiệp, các nền tảng phải tự xác định số thuế tạm nộp theo quý và thực hiện quyết toán năm. Thời hạn nộp hồ sơ quyết toán chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng 3 kể từ khi kết thúc năm dương lịch hoặc năm tài chính, và toàn bộ quá trình kê khai, nộp thuế đều được thực hiện bằng phương thức điện tử thông qua cơ quan thuế quản lý trực tiếp.
Một điểm đáng chú ý là cơ chế khấu trừ thuế tại nguồn. Theo đó, các nền tảng cung cấp dịch vụ sẽ có trách nhiệm khấu trừ và nộp thuế thay cho người dùng đối với các giao dịch chuyển nhượng tài sản mã hóa. Việc xác định và khấu trừ thuế được thực hiện ngay khi giao dịch được hệ thống xác nhận thành công. Điều này đồng nghĩa với việc nhà đầu tư cá nhân và tổ chức nước ngoài không cần tự thực hiện nghĩa vụ nộp thuế cho từng giao dịch, bởi hệ thống của nền tảng sẽ tự động tính toán và giữ lại phần thuế phải nộp.
Sau khi thực hiện khấu trừ, các nền tảng phải kê khai và nộp số thuế này cho cơ quan quản lý theo định kỳ hàng tháng. Hồ sơ khai thuế được nộp bằng phương thức điện tử, bao gồm tờ khai theo mẫu số 01/TSMH và bảng kê chi tiết theo mẫu số 01-1/BK-TSMH ban hành kèm theo Thông tư. Thời hạn nộp hồ sơ chậm nhất là ngày 20 của tháng kế tiếp tháng phát sinh nghĩa vụ thuế; trong trường hợp có phát sinh số thuế phải nộp, thời hạn nộp tiền cũng trùng với thời hạn nộp hồ sơ.
Để đảm bảo tính minh bạch và quyền lợi của người dùng, Thông tư cũng quy định rõ trách nhiệm của các nền tảng. Cụ thể, các đơn vị này phải quản lý chặt chẽ tài khoản của nhà đầu tư, lưu trữ đầy đủ dữ liệu giao dịch, đồng thời cấp chứng từ khấu trừ thuế điện tử theo mẫu số 01/CTKT-TSMH cho người nộp thuế. Bên cạnh đó, các nền tảng cần xây dựng hệ thống công nghệ thông tin đáp ứng yêu cầu trích xuất và cung cấp dữ liệu kịp thời cho cơ quan quản lý khi cần thiết.
Thông tư số 41/2026/TT-BTC chính thức có hiệu lực từ ngày 06/04/2026 và được áp dụng trong giai đoạn thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Trước đó, Bộ Tài chính cũng đã ban hành Thông tư số 32/2026/TT-BTC nhằm hướng dẫn các sắc thuế liên quan đến tài sản mã hóa, bao gồm thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân.
Theo quy định, tổ chức có thu nhập từ chuyển nhượng tài sản mã hóa sẽ chịu thuế thu nhập doanh nghiệp với thuế suất 20%, trừ các trường hợp đặc biệt theo quy định của pháp luật. Đối với cá nhân, mức thuế thu nhập cá nhân được áp dụng là 0,1% trên giá trị chuyển nhượng mỗi lần giao dịch, không phân biệt tình trạng cư trú.
Nhìn tổng thể, quy định mới không chỉ thiết lập cơ chế thu thuế rõ ràng đối với thị trường tài sản mã hóa mà còn đánh dấu bước chuyển từ trạng thái “vùng xám” sang quản lý có hệ thống. Điều này đồng nghĩa với việc mỗi giao dịch đều được ghi nhận và khấu trừ thuế ngay từ đầu, qua đó ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận thực tế của nhà đầu tư.
