Việt Nam đang tiến gần hơn tới thị trường crypto được cấp phép. Nhưng khi điều đó xảy ra, trải nghiệm giao dịch có thể sẽ rất khác Binance, Bybit hay OKX hiện tại.
Câu hỏi lớn lúc này không còn là “bao giờ có sàn”, mà là: coin nào sẽ được niêm yết, futures có được phép hay không, và mức độ kiểm soát sẽ chặt tới đâu?
Việt Nam có thể không “thả cửa” như Binance Global
Theo những hé lộ mới từ đại diện UBCKNN, các sàn crypto được cấp phép tại Việt Nam có thể sẽ được tự lựa chọn tài sản mã hóa niêm yết theo “thông lệ quốc tế”.
Điều đó đồng nghĩa Nhà nước có thể không trực tiếp duyệt từng đồng coin trước khi lên sàn. Thay vào đó, cơ quan quản lý sẽ đặt ra khung quy định, còn sàn giao dịch chịu trách nhiệm lựa chọn tài sản phù hợp.
Tuy nhiên, “tự chọn” không có nghĩa là muốn list gì cũng được. Những token thanh khoản thấp, đội ngũ mập mờ, dễ thao túng giá hoặc rủi ro cao nhiều khả năng sẽ khó xuất hiện trên các sàn được cấp phép.
Các nước đang quản lý coin niêm yết thế nào?
Nhìn sang các thị trường lớn, gần như không có quốc gia nào giữ mô hình “muốn trade gì cũng được” như Binance Global.
Thái Lan: hạn chế meme coin và cấm futures
Thái Lan cho phép sàn tự chọn coin niêm yết nhưng chịu giám sát chặt từ SEC. Meme coin, privacy coin, NFT token và futures đều bị hạn chế mạnh. Các sàn nội địa chủ yếu tập trung vào Spot với thanh khoản xoay quanh BTC, ETH và vài đồng lớn.
Nhật Bản: kiểm duyệt cực chặt
Nhật Bản là một trong những thị trường crypto được quản lý nghiêm nhất thế giới. Trước khi niêm yết, coin phải được hiệp hội JVCEA đánh giá. Có giai đoạn hơn 70% hồ sơ xin niêm yết bị loại và một token có thể mất hơn 6 tháng để được duyệt. Hiện các sàn Nhật chủ yếu tập trung thanh khoản vào BTC, ETH và XRP.
Châu Âu: token phải đạt chuẩn MiCA
EU áp dụng quy định MiCA, yêu cầu token muốn niêm yết phải có white paper đạt chuẩn pháp lý. Ngay cả USDT cũng từng bị nhiều sàn tại châu Âu gỡ khỏi giao dịch spot do chưa đáp ứng quy định. Đổi lại, token đã đạt chuẩn có thể giao dịch trên toàn bộ thị trường EU mà không cần xin phép từng quốc gia.
Hàn Quốc: altcoin mạnh nhưng không có futures
Hàn Quốc là thị trường altcoin rất lớn với thanh khoản hàng tỷ USD mỗi ngày. Tuy nhiên, futures vẫn bị cấm trên các sàn nội địa. Các sàn lớn như Upbit hay Bithumb tự quyết định niêm yết coin, nhưng phải tuân theo bộ tiêu chuẩn quản lý chung.
Việt Nam có thể đi theo hướng nào?
Dựa trên những thông tin hiện tại, Việt Nam có vẻ đang nghiêng về mô hình giống Thái Lan hơn: sàn được tự chọn coin nhưng trong khung kiểm soát rõ ràng.
Một số điểm đáng chú ý:
- Giao dịch có thể chỉ sử dụng VND thay vì stablecoin.
- Giai đoạn đầu có thể chỉ khoảng 50 tài sản số được niêm yết.
- BTC, ETH và các tài sản thanh khoản lớn gần như chắc suất.
- Memecoin và altcoin vốn hóa nhỏ có thể rất khó xuất hiện.
- Futures hiện vẫn là dấu hỏi lớn.
Nếu kịch bản này xảy ra, thị trường crypto Việt Nam sẽ khác khá nhiều so với hiện tại: Ít coin hơn, ít đòn bẩy hơn, ít rủi ro hệ thống hơn nhưng cũng ít cơ hội “đánh nhanh” hơn.
Cuộc đua sàn crypto Việt Nam đang đi đến đâu?
Hiện cuộc đua xin cấp phép đã thu hẹp còn một số cái tên như: VIXEX, CAEX, SCEX, TCEX, CTCP Dịch vụ Tài sản số Việt Nam (Sun Group).
Theo Bộ Tài chính, thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam có thể bắt đầu vận hành từ quý 3/2026 nếu các doanh nghiệp đáp ứng đủ yêu cầu về vốn và hạ tầng công nghệ.
Trong đó, bài toán khó nhất không phải xin phép, mà là xây dựng hệ thống đáp ứng tiêu chuẩn an ninh cấp độ cao và đủ năng lực vận hành một sàn giao dịch tài sản số quy mô lớn.
Điều trader quan tâm nhất lúc này
Điều đáng chú ý là crypto toàn cầu đang dần chuyển từ mô hình “tự do tuyệt đối” sang mô hình quản lý chặt hơn. Và Việt Nam có thể cũng sẽ đi theo hướng đó.
Câu hỏi là: trader Việt thực sự muốn điều gì? Một thị trường tự do hơn nhưng rủi ro cao hơn? Hay một thị trường ít coin hơn, ít futures hơn, nhưng có khung pháp lý rõ ràng hơn? Vì rất có thể vài năm tới, crypto tại Việt Nam sẽ không còn là nơi “muốn trade gì cũng được” như hôm nay nữa.
