Thị trường tài sản mã hóa Iran tăng vọt lên 7,78 tỷ USD năm 2025 khi người dân rút Bitcoin để bảo toàn tài sản trước sự sụp đổ của đồng rial và bất ổn chính trị.
Việc sử dụng tài sản mã hóa tại Iran đã tăng mạnh trong bối cảnh các cuộc biểu tình quy mô lớn diễn ra trên toàn quốc, với làn sóng người dân chuyển sang Bitcoin để bảo vệ tài sản khỏi sự sụt giá nghiêm trọng của đồng nội tệ. Theo báo cáo mới nhất của Chainalysis công bố hôm thứ Năm, hệ sinh thái tài sản mã hóa Iran đã đạt 7,78 tỷ USD trong năm 2025 và tiếp tục gia tăng cả về số lượng giao dịch hàng ngày lẫn giá trị giao dịch.
Các cuộc biểu tình bắt đầu từ khoảng ngày 28 tháng 12 do tình trạng kinh tế xấu đi, sau khi đồng rial Iran chạm mức thấp kỷ lục so với USD. Các cuộc tuần hành leo thang trên phạm vi toàn quốc, với phản ứng từ chính quyền bao gồm cắt quyền truy cập internet, tiến hành bắt giữ hàng loạt và được cho là đã gây ra hàng nghìn thương vong.
Bitcoin trở thành công cụ phản kháng tài chính
Chainalysis ghi nhận dấu hiệu đáng chú ý nhất là sự tăng vọt các lệnh rút từ sàn giao dịch Iran sang ví Bitcoin cá nhân không gắn định danh. Sự gia tăng này cho thấy người Iran đang nắm giữ Bitcoin với tốc độ cao hơn rõ rệt trong thời gian biểu tình so với giai đoạn trước đó. Hành vi này phản ánh phản ứng hợp lý trước sự sụp đổ của đồng rial, đồng tiền đã mất gần như toàn bộ giá trị và trở nên gần như vô nghĩa khi so sánh với các đồng tiền chủ chốt như euro.
Công ty phân tích blockchain cũng lưu ý vai trò của Bitcoin trong bối cảnh bất ổn Iran không chỉ giới hạn ở việc bảo toàn vốn, mà còn trở thành yếu tố của sự phản kháng, cung cấp thanh khoản và tính linh hoạt trong môi trường kinh tế ngày càng bị hạn chế. Không giống các tài sản truyền thống vốn kém thanh khoản và thường chịu sự kiểm soát của chính phủ, đặc tính chống kiểm duyệt và tự lưu ký của Bitcoin mang lại sự linh hoạt tài chính đặc biệt có giá trị khi cá nhân có thể cần rời bỏ nơi cư trú hoặc hoạt động ngoài các kênh tài chính do chính phủ kiểm soát.
Đáng chú ý, chính phủ Iran cũng đã chuyển sang sử dụng tài sản mã hóa, với hoạt động liên quan tới Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo chiếm một nửa tổng quy mô hệ sinh thái tài sản mã hóa trong quý 4 năm 2025. Các địa chỉ gắn với tổ chức này đã nhận tổng cộng hơn 3 tỷ USD trong năm ngoái.
TRM Labs theo dõi khoảng 3,7 tỷ USD tổng dòng chảy tài sản mã hóa tại Iran từ tháng 1 đến tháng 7 năm 2025, trong khi Statista ước tính có khoảng 7 triệu người trên tổng dân số 92 triệu là người dùng tài sản mã hóa. Chainalysis nhận định khi áp lực trừng phạt và sự lên án từ cộng đồng quốc tế gia tăng, đồng thời biến động kinh tế Iran vẫn tiếp diễn, tài sản mã hóa nhiều khả năng sẽ tiếp tục là công cụ quan trọng giúp người dân Iran tìm kiếm chủ quyền tài chính.
