Việc Bitcoin giảm 50% so với mức đỉnh hồi tháng 10 không chỉ xóa sổ 2 nghìn tỷ đô la giá trị thị trường mà còn làm bùng lên cuộc tranh luận gay gắt về tính toán tài chính của hệ thống hưu trí Mỹ.
Trong khi các nhà đầu tư đang cố gắng phân tích nguyên nhân của đợt sụp đổ gần đây nhất, các nhà quan sát trong ngành đang đặt câu hỏi liệu các tài sản kỹ thuật số dễ biến động có nên tồn tại trong thị trường 401(k) trị giá 12,5 nghìn tỷ đô la được thiết kế cho sự ổn định hay không.
“Nếu các nhà đầu tư muốn đầu cơ vào tiền điện tử, họ hoàn toàn có thể làm điều đó. Quỹ hưu trí 401k tồn tại để giúp mọi người tiết kiệm cho một cuộc sống hưu trí an toàn, chứ không phải để đánh bạc vào các tài sản đầu cơ không có giá trị nội tại,” Lee Reiners, giảng viên tại Trung tâm Kinh tế Tài chính Duke và đồng chủ trì podcast Coffee & Crypto, cho biết.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ban hành một sắc lệnh hành pháp vào tháng 8 cho phép các kế hoạch hưu trí 401(k) và các kế hoạch đóng góp xác định khác được tiếp cận với các tài sản thay thế, bao gồm cả tài sản kỹ thuật số. Thậm chí Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch (SEC) Paul Atkins tuần trước cũng cho biết, ngay trước thềm đợt bán tháo tiền điện tử tàn khốc mới nhất, rằng “thời điểm đã chín muồi” để mở cửa thị trường hưu trí cho tiền điện tử.
Nhưng sự sụt giảm gần đây của tiền điện tử có thể khiến các nhà quản lý quỹ hưu trí từ bỏ kế hoạch bổ sung tiền điện tử vào quỹ 401(k).
Reiners cho biết một số công ty tiền điện tử lớn, chẳng hạn như Coinbase (COIN), đã được đưa vào các chỉ số chứng khoán chính, điều đó có nghĩa là nhiều kế hoạch 401(k) đã có sự tiếp xúc gián tiếp với tiền điện tử, và như vậy là đủ.
“Trừ khi Quốc hội thay đổi luật, các nhà tài trợ kế hoạch khó có thể đưa tiền điện tử hoặc quỹ ETF vào danh sách các lựa chọn trong kế hoạch vì họ không muốn bị nhân viên kiện. Đối với bất kỳ nhà tuyển dụng nào đang cân nhắc điều này, tôi chắc chắn rằng những sự kiện gần đây đã khiến họ phải xem xét lại”, Reiners nói.
Vấn đề khi đầu tư toàn bộ tiền tiết kiệm của mọi người vào tiền điện tử là ngành này còn khá non trẻ và cực kỳ biến động, trong khi quỹ hưu trí lại hướng đến sự tăng trưởng ổn định.
Chiến lược mua và nắm giữ có thể hiệu quả đối với các tài sản như chỉ số S&P 500, vốn thường biến động mạnh trong các sự kiện "Thiên nga đen", chẳng hạn như khủng hoảng tài chính năm 2008 hoặc những bất ổn do COVID-19 gây ra. Tuy nhiên, do quy mô của các thị trường truyền thống, chính phủ thường can thiệp để ngăn chặn sự thua lỗ, và có rất nhiều khung pháp lý để bảo vệ các khoản đầu tư của người dân.
Nhưng đối với tiền điện tử, phần lớn hoạt động chỉ là đầu cơ, và điều đó có nghĩa là giá cả có thể biến động cực mạnh chỉ trong một cuối tuần hoặc một tuần, nhanh chóng làm mất đi hàng tỷ đô la giá trị mà không có sự giám sát của cơ quan quản lý nào đối với các biến động thị trường. Điều này càng khiến các nhà đầu tư lo lắng hơn khi bỏ toàn bộ tiền tiết kiệm cả đời vào đó.
Không 'thoát ra nhanh chóng'
Để hiểu rõ hơn về sự không chắc chắn này, nhiều công ty có thể đã bị bất ngờ trước sự sụp đổ đột ngột của bitcoin và tiền điện tử trong vài ngày qua.
Trên thực tế, đợt bán tháo tàn bạo gần đây diễn ra quá dữ dội và đột ngột đến nỗi BlockTrust IRA, một nền tảng hưu trí dựa trên trí tuệ nhân tạo đã bổ sung 70 triệu đô la vào quỹ IRA trong 12 tháng qua, cũng bị cuốn vào cuộc tàn sát này.
“Đôi khi chúng ta nhìn vào mọi thứ và nói, 'biết đâu đấy, chúng ta nên rút lui,' và đôi khi thì không. Và tuần trước, chúng ta đã không rút lui nhanh chóng vì nhiều dữ liệu cơ bản mà chúng ta đang xem xét vẫn rất mạnh,” Giám đốc kỹ thuật Maximilian Pace cho biết trong một cuộc phỏng vấn với CoinDesk.
Tuy nhiên, liên quan đến đợt bán tháo đột ngột, Pace chỉ ra “khả năng phân tích toàn diện” của công ty, hoạt động hiệu quả hơn trong khung thời gian dài hơn so với giao dịch ngắn hạn. Chiến lược đó đã giúp công ty đạt hiệu quả vượt trội trong năm 2025, và công ty cho biết thêm rằng họ “không nhất thiết bị ảnh hưởng bởi sự biến động”. Quỹ Animus của công ty giao dịch AI này đã vượt trội hơn bitcoin trong suốt năm 2025 và tăng 27% từ tháng 1 đến tháng 12 năm 2025, trong khi chiến lược mua và nắm giữ bitcoin giảm từ 6% đến 13% trong cùng kỳ, công ty cho biết trong một thông cáo báo chí.
Theo quan điểm của Pace, việc nhìn nhận vấn đề một cách tổng quát và xem xét đầu tư tiền điện tử trong khung thời gian từ 5 đến 10 năm là cách đúng đắn để suy nghĩ về kế hoạch 401(k).
“Bạn nên suy nghĩ như một nhà đầu tư mạo hiểm hơn là như một nhà giao dịch chứng khoán thông thường,” Pace nói. “Có những cách để giảm thiểu rủi ro cho khoản đầu tư, xét về khía cạnh thời gian hoặc chiến lược, khiến nó trở nên hấp dẫn hơn hoặc dễ chấp nhận hơn đối với các chương trình như 401(k). Nhưng cũng như bất cứ điều gì khác, đều có rủi ro.”
Tương lai của lương hưu
Có lẽ cần phải nhìn nhận vấn đề một cách tổng quát hơn và suy nghĩ về công nghệ blockchain thực sự trong quản lý đầu tư hưu trí, thay vì chỉ đơn thuần là đầu tư tiền vào các token.
Robert Crossley, người đứng đầu toàn cầu về dịch vụ tư vấn công nghiệp và kỹ thuật số của Franklin Templeton, cũng đang nghĩ đến điều đó. Ông cho rằng ngành công nghiệp hưu trí đang bị chia tách, chậm chạp và bị quản lý quá chặt chẽ, có thể được cách mạng hóa bởi các ví điện tử trên chuỗi khối lưu trữ tài sản được mã hóa.
Và bằng cách đó, tài sản kỹ thuật số của một cá nhân sẽ gắn kết chặt chẽ hơn với các khía cạnh khác trong cuộc sống của họ, Crossley cho biết.
"Cho dù bạn là người tiết kiệm, nhà đầu tư hay người tiêu xài, bạn đều có những hoạt động tài chính khác nhau hiện đang được các nhà cung cấp khác nhau phục vụ theo những cách rất khác nhau trong cuộc sống của bạn," Crossley nói trong một cuộc phỏng vấn.
Nếu các quy định được ban hành không cấm đoán sự đổi mới, rất có thể công nghệ blockchain sẽ loại bỏ được sự phân mảnh của các bên trung gian. Ông cho biết, có khả năng ngành công nghiệp sẽ chứng kiến sự ra đời của các ví điện tử "mở ra khả năng lập trình tài sản và chứng khoán, cũng như khả năng xem tất cả tài sản của bạn ở một nơi và kiểm soát chúng trực tiếp, thay vì thông qua các bên trung gian".
“Khi một thứ gì đó được mã hóa thành token, nó trở thành phần mềm. Phần mềm đó có thể là một tài sản, nhưng nó cũng có thể là một lợi ích, hoặc cũng có thể là một khoản nợ. Nó có thể là toàn bộ quỹ hưu trí 401(k). Nó có thể là toàn bộ kế hoạch đóng góp xác định (DC) của bạn,” Crossley nói.
